خلاصه تفسير ادبى و عرفانى قرآن مجيد بفارسى از كشف الاسرار ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ١٢٠
( تفسير لفظى )
. . . وَ إِنْ تُبْدُوا ما فِي أَنْفُسِكُمْ . . آيه . كار كسانى كه با او سروكار دارند بس شگرف است و عتابى كه از سوى او رسد جليل است و بايد آن را بجان خريد كه شماركننده او است . قدر اين خطاب را شبلى دانست كه مىگفت :
بارخدايا چه باشد گر گناه همهء عالميان بر گردن شبلى نهى ، تا فردا در خلوتگاه هر گناهى را با من شمار كنى تا با توأم سخن دراز گردد !
حرام دارم با ديگران سخن گفتن * كه تا حديث تو گويم سخن دراز كنم !
285 - آمَنَ الرَّسُولُ . . آيه . خطاب به رسول نكرد بر وجه بزرگ داشت ، چنان كه دربارهء خود الْحَمْدُ لِلَّهِ * گفت و الحمدى نگفت اين مدح و ثنا بر پيغمبر است كه او را رسالت داد و بر مؤمنان كه آن همه حدود و احكام بشناختند .
پير طريقت گفت : اى خداوندى كه رهى را ( بنده را ) بىرهى با خود بيعت مىكنى ، و بىرهى گواهى به ايمان او دهى ، و بىرهى بر خود رحمت نويسى ، و بىرهى با خود عقد دوستى مىبندى ، سزد بندهء مؤمن را كه بنازد ، پيغمبر و مؤمنان همگى ايمان آوردند لكن فرقها است ميان ايمان مؤمنان به استدلال و ايمان رسول به وصال ! ايمان ايشان به برهان ، و ايمان رسول به عيان است .
خداوند فرمود اى محمّد از ما غفران خواستى ( غُفْرانَكَ ) تو را و امّت تو را آمرزيدم از من رفع خطا و فراموشى خواستى هر دو را از تو و از امّت تو برداشتم - اى محمّد از ما سبك‌بارى خواستى ، بار تو و امّت تو را سبك كردم - اى محمّد از ما عفو و غفران و رحم و نصرت بر بىدينان خواستى همه را به تو و به امّت تو دادم !
لطيفه : از پيغمبر پرسيدند خداوند در شب معراج بشما چه جايزه داد ؟ گفت : سورهء حمد و آيهء آخر سورهء بقره ! ! و اين دو جايزه از گنجينهء عرش خود به من داد كه پيش از من به احدى نداده است ! !
( سورهء - 3 - آل عمران ( مدنى ) 200 - آيه
( سورهء - 3 - آل عمران ( مدنى ) 200 - آيه
- جزو سوم )
[ آيات 6 - 1 ]
[ آيات 6 - 1 ]
( تفسير لفظى )
( تفسير لفظى )
بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ - بنام خداوند بخشندهء مهربان « 1 » .
1 - الم - 2 - اللَّهُ لا إِلهَ إِلَّا هُوَ الْحَيُّ الْقَيُّومُ . خدائى كه نيست خدائى جز او ؛ زنده و پاينده .
3 - نَزَّلَ عَلَيْكَ الْكِتابَ بِالْحَقِّ مُصَدِّقاً لِما بَيْنَ يَدَيْهِ وَ أَنْزَلَ التَّوْراةَ وَ الْإِنْجِيلَ .
فروفرستاد بر تو اين كتاب به راستى و درستى درحالىكه گواهىكننده است آنها را كه از پيش فرستاده و فروفرستاد تورات و انجيل .
4 - مِنْ قَبْلُ هُدىً لِلنَّاسِ وَ أَنْزَلَ الْفُرْقانَ إِنَّ الَّذِينَ كَفَرُوا بِآياتِ اللَّهِ لَهُمْ عَذابٌ
( 1 ) تفسير بِسْمِ اللَّهِ در اولين آيه در سورهء فاتحه شرح داده شد ، يكى از صحابه هم از حضرت رسول از بِسْمِ اللَّهِ * پرسيد حضرت فرمود : نامى از نامهاى خداوند و با نام اعظم نزديك است . حضرت امام صادق هم فرمود : بِسْمِ اللَّهِ * كليد كتاب خدا است همچون كليد دربها ، همان گونهء كه هيچ در ، بىكليد نيست ، هيچ دستورى در قرآن هم بى بِسْمِ اللَّهِ * نيست » . نام خداوند بر صفت كمال است و با عزت و جلال و با لطف و با جمال و با فضل و با نوال است ، وجود او دلها را كرامت است ، و شهود او جانها را ولايت ، نادر يافته در عيان و شيرين در حكايت است ، يكى را اگر عنايت كند همه را كفايت است . اگر روزى بيندازد كمند از برج ايوانش * با دلها كه اندر حضرت او در شكار آرد -