تفسير شريف لاهيجى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٨٤٦

[ سوره الأنعام ( 6 ) : آيات 151 تا 160 ]

موزونات بِالْقِسْطِ بعدل و مساوات يعنى كم مدهيد و زياده مستانيد لا نُكَلِّفُ نَفْساً إِلَّا وُسْعَها تكليف نميكنيم ما هيچ نفسى را مگر آنچه در وسع و گنجايش آن باشد يعنى چون ابقاء حق در غايت اشكال است پس اگر تقصيرى در كيل و وزن بدون قصد و عمد از شما واقع شود به او شود مراعات عدل آن را عفو كنيم .

وَ إِذا قُلْتُمْ و چون سخن گوئيد شما در حكمى و يا گواهى دهيد و يا غير ذلك فَاعْدِلُوا پس راستى كنيد در آن وَ لَوْ كانَ و اگر چه باشد آن شخص كه براى او سخن مىگوييد ذا قُرْبى خداوند خويشى نزديك شما ، مراد آنست كه جانب دارى نبايد كرد و آنچه حق است بايد گفت .

وَ بِعَهْدِ اللَّهِ و بعهد خداى يعنى آنچه خداى تعالى عهد كرده بشما و مقرر داشته از ملازمت عدل و رسانيدن أحكام شرع أَوْفُوا وفا كنيد آن را بدين طريق كه معهود شده و از شارع بشما رسيده ذلِكُمْ اين امور مذكوره وَصَّاكُمْ بِهِ وصيت كرد و أمر فرمود خداى تعالى شما را به آن لَعَلَّكُمْ تَذَكَّرُونَ تا اينكه شما پند پذيريد و بجا آريد مأمورات را و مرتكب نشويد منهيات را .

وَ أَنَّ هذا صِراطِي مُسْتَقِيماً أى قل تعالوا أتل الآيات المذكورة وَ أَنَّ هذا صِراطِي مُسْتَقِيماً ، يعنى بگو اى محمد مر عباد اللَّه را كه : بيائيد تا بخوانم بر شما آن آيات مذكوره را و اينكه آنچه درين سوره آورده‌ام از توحيد و نبوت و شريعت راه من است در حالتى كه آن راه راست است و رونده را بمطلب مىرساند فَاتَّبِعُوهُ پس متابعت كنيد اين راه را و بعضى گفته‌اند كه « و أنّ » بتقدير « و لان » است تا علت و دليل « فاتبعوا » باشد و بنا بر اين تقدير كلام چنين است كه « فاتبعوه لانّ هذا صراطى مستقيما » يعنى پس تابع شويد آنچه در آيات ما سبق مذكور شده زيرا كه اين راه منست حالكونى كه مستقيم است وَ لا تَتَّبِعُوا السُّبُلَ و متابعت مكنيد راههاى پراكنده را يعنى اديان مختلفهء متعدده را فَتَفَرَّقَ بِكُمْ تا آنكه آن اديان مختلفه ، متفرق سازد شما را و ور گرداند