تفسير شريف لاهيجى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٤٣٣

[ سوره النساء ( 4 ) : آيات 1 تا 6 ]

وَ آتُوا النِّساءَ و بدهيد اى أولياء يتيمان به يتيمانى كه ايشان را به شوهر ميدهيد و مهر ايشان را ميگيريد صَدُقاتِهِنَّ مهرهاى ايشان را نِحْلَةً در حالتى كه آن مهرها عطيه‌ايست از جانب خداى تعالى براى آن يتيمان نه براى شما ، بنا برين تفسير « وَ آتُوا النِّساءَ » خطاب بأولياء يتيمان است ، و مراد از « نساء » أيتام و صاحب مجمع البيان اين تفسير را بروايت ابو الجارود از حضرت امام محمد باقر عليه السّلام نقل كرده و بعد از آن گفته كه : أشبه به ظاهر قرآن اينست كه « وَ آتُوا النِّساءَ » خطاب بشوهران باشد ، يعنى بدهيد اى شوهران بزنان خود مهرهاى ايشان را ، اگر مدخوله باشند تمام را بدهيد و اگر غير مدخوله باشند نصف آن را « نحلة » يعنى برضا و رغبت نه بكره و كلفت ، و در أحاديث تأكيد بر اين معنى بسيار وارد شده از آن جمله مرويست كه

« من تزوج امرأة و لم ينو أن يوفيها صداقها فهو عند اللَّه زان »

يعنى هر كس زنى بخواهد بر مهرى معين و قصد نداشته باشد كه أداء مهر كند آن كس نزد خداى تعالى از جملهء زنا كارانست . و چون أبو الجارود رئيس فرقهء زيديهء جاروديه است صاحب مجمع البيان اعتماد بروايت او نكرده قائل بأشبهيت تفسير ثانى شده و الا با وجود اعتماد ، اعتقاد باشبهيت اين تفسير داشتن اعتقاديست باطل ، و در جوامع الجامع گفته كه : خطاب بأولياء دخترانيست كه آن أولياء ايشان را بحبالهء زوجيت شخصى در آورند و مهور آنها را خود تصرف كنند .

فَإِنْ طِبْنَ لَكُمْ پس اگر راضى شوند آن أزواج از براى شما عَنْ شَيْءٍ از دادن و بخشيدن چيزى مِنْهُ از مهر خودشان نَفْساً از طيب نفس ، بنا برين ضمير « منه » راجع است بصداق كه در ضمن « صدقاتهن » مذكور است فَكُلُوهُ پس بخوريد آن چيز را هَنِيئاً مَرِيئاً در حالتى كه باشد خوش آينده گوارنده .

وَ لا تُؤْتُوا السُّفَهاءَ و مدهيد بسفيهان أَمْوالَكُمُ مالهاى خود را الَّتِي جَعَلَ اللَّهُ لَكُمْ قِياماً آن مالهايى را كه گردانيده است خداى تعالى آن مالها را