تحفة المؤمنين ( تحفه حكيم مؤمن ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٦٦٧

قصاص :

هوا و فساد آن مؤثر است و شكوفهء آن جهت گزيدن عقرب و اخراج كرم گوش ، بىعديل است .

[ 4167 ]

قصب السكر :

قصب السكر :

نيشكر است .

در اوّل ، گرم و در دوّم ، تر و آب او مسمِّن بدن و مفتّح سدّه و ملطّف خون و منقّى مثانه و مدرّ بول و رافع خشونت سينه و سرفه و محرِّك باه و مليّن طبع و مهيّج قى و قاطع التهاب معده .

مولد نفخ و رياح و پختهء او كه دو سه جوش داده باشند ، نفخ او زايل مىشود و قى كردن با آب نيشكر ، منقّى بدن و اكثار خوردن غير مطبوخ آن ، مفسد اشتها و مضرّ پيران و مصلحش انيسون است .

[ 4168 ]

قصب الذريرة :

قصب الذريرة :

نباتى است زياده بر شبرى و باريك و مجوف و بيرون او سرخ مايل به زردى و اندرون او سفيد و مملو از چيزى شبيه به پنبه و ساقش پرگره و از قلم باريك‌تر و خوشبو و با قبض و تندى و تلخى .

در دوّم ، گرم و خشك و ملطّف و مدرّ بول و عرق او مفتّح و مقوّى دل و جگر و معده و رافع خفقان و استسقاء و درد سينه و جگر و رحم و عسر بول و تقطير بول و محلّل اورام و التيام دهندهء شكاف عضل و طبيخ او با تخم كرفس جهت جنون و امراض گرده و رفع سرفهء مزمن و وجع الفؤاد بارد و جلوس در طبيخ او جهت درد رحم و استنشاق دود او جهت سرفه رطوبى ، مجرب و ذرور او جهت خوشبويى رايحهء زير بغل و عرق و شكستگى اعضاء ، نافع و اكتحال او جهت جلا و تقويت بصر ، نافع .

مضرّ كمرگاه و مصلحش انيسون و استعمال او با صمغ البطم بهتر از ساير چيزهاست و قدر شربتش تا دو درهم و بدلش عدس المر است و به دستور ، اظفار الطيب .

[ 4169 ]

قصدير :

قصدير :

رصاص ابيض است .

[ 4170 ]

قصد :

قصد :

اسم عربى عوسج است .

[ 4171 ]

قصيصه :

قصيصه :

تودرى است .

[ 4172 ]

قصب بوا :

قصب بوا :

قصب الذريره است .

[ 4173 ]

قصاص :

قصاص :

به ضم اوّل ، قسمى از خلر است . رقيق الغلاف و كوچك دانه و بسيار سفيد و خواص خلر ، مذكور شد .