تحفة المؤمنين ( تحفه حكيم مؤمن ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٤٠٩

ديودار :

[ 2322 ]

دهن البطم :

دهن البطم :

روغن درخت بطم است .

[ 2323 ]

دهن حبّ البطم :

دهن حبّ البطم :

روغن حبة الخضراست .

[ 2324 ]

دهام :

دهام :

رصاص اسود است .

[ 2325 ]

دهنه :

دهنه :

اسم شبه است .

[ 2326 ]

دهمست :

دهمست :

اسم فارسى غار است .

[ 2327 ]

دهن الصوابى :

دهن الصوابى :

روغنى است كه از روغن تخم كتان و روغن زيتون و سندروس بسازند و در سندروس ، مذكور است .

[ 2328 ]

دهنج :

دهنج :

به فارسى دهنه فرنگ نامند . و آن ، سنگى است كه در معادن مس و نقره و غير آن از بخار آن معدن متكون مىگردد ؛ مثل زبرجد كه از معدن طلا به هم مىرسد و دهنهء نحاسى زنجار معدنى [ معدن مس ] است و بهترين او ، سبز تيره است كه در حين صافى هوا صاف نمايد و تيره‌گى آن ، تيره و فرنگى ، عبارت از اوست و بعد از آن ، طاووسى مايل به سرخى و شفافى و بعد از آن ، زرد و زبون‌ترين او ، طاووسى مايل به سياهى است و آنچه سائيده او زرد باشد طلائى نامند و هر چه محك او سفيد گردد نقره‌اى و سرخ آن ، مسى و تيره و سياه آن را آهنى گويند .

در چهارم ، گرم و خشك و بعضى سرد و خشك دانسته‌اند و جالى و ملطّف و نيم درهم او فاد زهر سموم و سمّ قاتل غير مسموم است به جراحت كردن امعاء و علاج پذير نيست .

و اكتحال او جهت تقويت باصره و قلع بياض چشم ، مجرب و رافع احتباس بول دواب است ، اكتحالًا و از خواص غريبه است . طلاى او با سركه جهت قوبا و سعفه سوداوى و بهق و برص و سعوط محلول او با سداب جهت رفع صرع ، بىعديل و به دستور نفوخ او با مشك - تا سه دفعه - ، همين اثر دارد .

[ 2329 ]

دهاتوره :

دهاتوره :

اسم هندى جوز ماثل است .

[ 2330 ]

دهى :

دهى :

اسم هندى ماست است .

[ 2331 ]

دهون :

دهون :

اسم هندى دخان است .

[ 2332 ]

دهماسا [ دهماياسا ، دهماماسا ]

دهماسا [ دهماياسا ، دهماماسا ]

: اسم هندى شكاعى است .

[ 2333 ]

دهنهء فرنگى :

دهنهء فرنگى :

اسم فارسى دهنج ذهبى است .

[ 2334 ]

ديودار :

ديودار :

اسم فارسى و به عربى شجر الجن و ابهل هندى و صنوبر هندى نامند و منبت