تحفة المؤمنين ( تحفه حكيم مؤمن ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٣٥٥

خزاما :

[ 2015 ]

خرماده :

خرماده :

اسم فارسى اتان است .

[ 2016 ]

خرگوش :

خرگوش :

اسم فارسى ارنب است .

[ 2017 ]

خرخدا :

خرخدا :

اسم فارسى هدبه است .

[ 2018 ]

خرما :

خرما :

اسم فارسى تمر است .

[ 2019 ]

خرزهره :

خرزهره :

اسم فارسى دفلى است .

[ 2020 ]

خرماى تر :

خرماى تر :

اسم فارسى رطب است .

[ 2021 ]

خرمافرك :

خرمافرك :

اسم فارسى قسب است .

[ 2022 ]

خرماى هيرون :

خرماى هيرون :

اسم فارسى قسب است .

[ 2023 ]

خرچنگ :

خرچنگ :

اسم فارسى سرطان است .

[ 2024 ]

خربزه :

خربزه :

اسم فارسى بطيخ است .

[ 2025 ]

خربزه گرمك :

خربزه گرمك :

اسم فارسى مليون است .

[ 2026 ]

خروس :

خروس :

اسم فارسى ديك است .

[ 2027 ]

خرس :

خرس :

اسم فارسى دبّ است .

[ 2028 ]

خروهك :

خروهك :

اسم فارسى مرجان است .

[ 2029 ]

خرغوله :

خرغوله :

اسم فارسى لسان الحمل است .

[ 2030 ]

خزاما :

خزاما :

به الف آخر و به يا ، اسم گياهى است بسيار خوشبو و به فارسى خيرى دشتى نامند و صاحب تذكره ، غير خيرى برّى دانسته و از فلاحه بيان نموده كه چون قلمه او را به عكس ، غرس كنند ، به هيئت صليبى بنفشه متكون شود ؛ چه گلش شبيه است به بنفشه و منبت او جبال و ميان رودخانه‌ها و گلش مايل به كبودى و لاجوردى و بسيار خوشبو ؛ مانند نسرين و تخمش سياه است . و مؤلف « ما لا يسع » ، خيرى برّى دانسته و بيان نموده كه شاخ او ، دراز و برگش ، كوچك و گلش سرخ است و مؤيد قول صاحب تذكره است آنچه « امين الدوله » ذكر نموده از قول « جالينوس » كه برّى او ، مختلف القوة و لطيف مائى و گلش سرخ مىباشد ؛ به خلاف خزاما و از صفات خواص خيرى ظاهر مىشود كه خزاما غير اقسام او باشد و او ، خوشبوترين گل‌هاى صحرايى است . سفيد نيز مىباشد و در نفع ، مشاكل گل حنا و [ آن ، سنبلى است كه با برگش مىرويد و پياز او شبيه به پياز نرگس است ] .