تركستان نامه ( تركستان در عهد هجوم مغول ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٥٢
1 - عهد پيش از مغول
مذكور است « 1 » ولى تقريبا هيچگونه اطلاعى دربارهء وى نمىدهد . فقط مىگويد كه وى از نزديكان ابو بكر بن محتاج چغانى ( صغانى ) و پسر او ابو على و شريك سرنوشت ايشان بوده ( مىدانيم كه ابو على چندبار عليه نوح بن نصر قيام كرد و اندكى پيش از مرگ خويش كه در سال 344 وقوع يافت برضد عبد الملك نيز خروج كرد ) . بطورى كه بعد خواهيم ديد ، كتاب سلّامى بىترديد منبع اصلى مؤلفانى بوده كه اطلاعات مشروحى دربارهء تاريخ خراسان و ماوراء النهر به دست مىدهند و بويژه گرديزى و ابن اثير از آن استفاده كردهاند . گذشته از ابن اثير ، جوينى « 2 » و ابن خلكان نيز « 3 » از تأليف سلّامى بهره گرفتهاند . مؤلف مزبور تاريخ خراسان را مشروحا نگاشته ولى ظاهرا كوشيده است « سياهكارىها » ى
( 1 ) - « يتيمة » چاپ بيروت IV ، 29 ؛ مستخرجات ترجمهء باربيه دمينار ، I ، 212 . ( 2 ) - اشاره به سلامى در تاريخ جوينى ، نسخهء خطى 34 ، 2 ، GPBIV ل . 275 ؛ ( چاپ قزوينى ، III ، 271 ، - و . م . ) ( 3 ) - در ترجمههاى مربوط به : 1 - طاهر بن حسين ( شمارهء 308 ) . 2 - عبد اللّه ابن طاهر ( شمارهء 350 ) 3 - فضل بن سهل ( شمارهء 540 ) . 4 - قتيبة بن مسلم ( شمارهء 553 ) 5 - مهلب بن ابى صفره ( شمارهء 764 ) . 6 - صفاريان ( شمارهء 838 ) . از تأليف سلامى چندبار در « ارشاد » ياقوت نقل شده ، مثلا در سرگذشت جيهانى ( VI ، 293 ) . ابن ماكولا ( سمعانى چاپ مارگوليوس زير عنوان « اليفتلى » ) يعنى ابو نصر على بن الوزير ابو القاسم هيبت اللّه ( متوفى به سال 473 ) مؤلف « كتاب الاكمال » نيز از آن استفاده كرده . توجه شود به مير خواند ، « تاريخ آل بويه » ، چاپ ويلكن ، 108 . 72 . stenfeld , Die G eschichrschriber , S ؟ Wu ترجمهء حال ابن ماكولا در اثر ياقوت ( « ارشاد » ، V ، 440 - 435 ) آمده و يك تأليف تاريخى ديگر وى نيز - « كتاب الوزراء » - در آن ياد شده .