تركستان نامه ( تركستان در عهد هجوم مغول ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ١٠٩

2 - هجوم مغول

فرارى تسزينى [ چينى ] هستند ! اكنون از دايرهء هرج‌ومرج و آشفتگى [ سادگى ] پا بيرون نهاده و تعليمات طبيعى [ تحت اللفظى : حقيقى ] آسمانى را نابود مىسازند و به حيل و خدعه‌هاى پست متوسل مىشوند . آه ، چقدر پست و كثيف است ! » « 1 » .

از مورخان مسلمان سه تن كه معاصر وقايع بودند دربارهء هجوم مغول نوشته‌اند : يكى ابن اثير در تاريخ مشهور خويش « 2 » و ديگر منهاج الدين

( 1 ) - همانجا ، 232 ، دربارهء ديگر تأليفات چينى مربوط به تاريخ مغولان بنگريد : A Propos » ، pelliot : sq 180 . Vol . I . p ، « Researches » ، Bretschneider ) . sq 130 . p ، « des Comans بنا به گفتهء پليو قديم‌ترين تأليف ، گذشته از « من - دا - بى - لو » ، عبارت است از « خى - دا - شىليوئه » با حواشى و توضيحات مورخ به سال 1237 ميلادى ( برتشنيدر از اين تأليف ياد نكرده ) ؛ « شن - عو - تسين - چژن - لو » كه توسط پالادى ترجمه شده ( توسط كافاراف ) مورخ به قرن 14 ميلادى است . Apropos Des » ، pelliot ؛ 194 Researches » Vol I , p » ، Bretschneider ) . ( 130 Comans , p به گفتهء پليو اين تأليف رابطهء نزديك با اثر رشيد الدين دارد ولى متن آن : [ در وضعى رقت‌انگيز است ] . « plorable ؟ tat de ؟ dans un e » ( 176 . ibid ; p ) ( دربارهء اين تأليف به مونكويف راجع به « من - دا - بى - لو » ص 92 - 86 رجوع شود . - هيئت تحريريه ) . ( 2 ) - بارون و . گ . تيزن هائوزن ( 45 - ، 1 ، SMIZO , I ) داستان ابن اثير را دربارهء هجوم مغولان به روسى ترجمه كرده .