تسنيم المقربين ( شرح منازل السائرين خواجه عبدالله انصارى ) ( فارسى ) — الصفحة ٥٤٣

تعليقات

( 270 ) . مزج ، بالفتح : آميختن شراب و جز آن . ( منتهى الارب ) .

( 271 ) . معنى بيت : كسى كه شايستگى وصال محبوب را نداشته باشد هرآينه تمام خوبىهايش گناه صرف است . در نفحات دو بيت زير از ابو عبد اللّه مغربى ( م 299 ) نقل شده كه به لحاظ معنى و وزن ظاهرا تتمهء بيت ياد شده باشد . بنابراين ، بيت مذكور ظاهرا از ابو عبد اللّه باشد .

اينك آن دو بيت :

يا من يعدّ الوصال ذنبا كيف * اعتذاري من الذنوب

إن كان ذنبي لديك حبّي * فإنّني منه لا أتوب

( نفحات الانس / 90 )

( 272 ) . بزه : گناه و خطا باشد ( برهان قاطع ) بزه‌مند : گناهكار .

( 273 ) . تساكر : خود را به مستى زدن ، تظاهر به مستى كردن . در شرح شطحيات آمده است كه تساكر مثل تواجد است و اقتباس نور زيادت ( فرهنگ اصطلاحات عرفانى ، سجادى ) .

( 274 ) . تشطّح : خود را به تكلف به شطح گفتن واداشتن .

( 275 ) . متبع : تبعيت شده .

( 276 ) . روش در اينجا به معنى سلوك و پيمودن طريق است .

( 277 ) . تشنيع : نيك زشت كردن و زشت گفتن بر كسى . ( منتهى الارب )

( 278 ) . « مطعم » مصدر ميمى طعم طعاما به معناى خورش و خوردن .

( 279 ) . مخلص : جاى خلاص و رهايى و جاى فرار و گريز ( ناظم الأطبّاء ) . مانند اين بيت از مولوى :

صد ره و مخلص بود از چپ و راست * از قضا بسته شود كو اژدها است

( 280 ) . مجبول : سرشته ، نهاده ، مخلوق ( از يادداشت مرحوم دهخدا ) .

( 281 ) . متن حديث در معجم الفاظ حديث نبوى به نقل از صحيح مسلم چنين نقل شده است : « فإنّ خلق النبى صلّى اللّه عليه و آله كان القرآن » . صحيح مسلم مسافرين / 139 . الجامع الصغير 2 / 111 . المسند 6 / 19 و 163 .

( 282 ) . خلق عظيم عبارت از كونين و اقبال على اللّه است ( تفسير حدائق الحقائق / 428 / به نقل از فرهنگ اصطلاحات عرفانى ) .