تسنيم المقربين ( شرح منازل السائرين خواجه عبدالله انصارى ) ( فارسى ) — الصفحة ٤٨٨

باب التوحيد

كنز مخفى حقايق ، و بناى دواير افلاك و تطنيب 468 لواى سراير لولاك ناظر به كشف كمال و جلوهء جمال اين بغيهء « 1 » عليّه و امنيّهء جليّه است .

هركه را توفيق هدايت استقبال اقبال و دولت كرده كه در سايهء عنايت انبياء مرسلين و پناه حمايت اولياى موصلين 469 درآمده ، بر طريق مستقيم و دين قويم به بدرقهء طاعت و عبادت به مطلوب و مرغوب ، و مقصود عاقبت محمود پيوسته أُولئِكَ حِزْبُ اللَّهِ أَلا إِنَّ حِزْبَ اللَّهِ هُمُ الْمُفْلِحُونَ . « 2 »

و هركه از انقياد امر اهل اللّه ، منحرف و از اتّباع طريق حبيب اللّه منصرف ، روى به وجه عقل صرف و توجه به قبلهء وهم « 3 » محض نموده ، به ثقالت ضلالت حرمان در تصرّف طبع و نفس و شيطان از راه هدايت بيفتاد أُولئِكَ حِزْبُ الشَّيْطانِ أَلا إِنَّ حِزْبَ الشَّيْطانِ هُمُ الْخاسِرُونَ . « 4 »

و ما سواه من حال أو مقام ، فكلّه مصحوب العلل .

و هرچه فرود اين رتبهء عليا و غايت قصوى است از احوال سنيّه و مقامات عليّه و تجلّيات جليّه و واردات غيبيّه ، هر يك به رسمى معلول و هركس به اسمى مشعوف و مشغولند .

و التّوحيد على ثلاثة وجوه :

و توحيد بر سه درجه است :

الوجه الأوّل : توحيد العامّة ، الّذي يصحّ بالشّواهد ،

وجه اول ، توحيد عوام است كه صحّت آن اوّلا به كلمات شاهدهء « 5 » « أشهد أن لا إله إلّا اللّه وحده لا شريك له » [ و ] آن كلمات « 6 » [ است ] كه شيخ قدّس سرّه به تقرير آن تصريح فرموده‌اند ؛ و ثانيا شواهد « 7 » مصنوعات ، و دلايل آيات بيّنات ، و براهين واضحات ، كه علما در طريق استدلال استعمال كرده‌اند .

( 1 ) . ج : بغيّه . ( 2 ) . المجادلة / 22 . ( 3 ) . ج : دهم . ( 4 ) . المجادلة / 19 . ( 5 ) . ج : شاهدهء . ( 6 ) . ج : الكلمات . ( 7 ) . ج : + و .