تسنيم المقربين ( شرح منازل السائرين خواجه عبدالله انصارى ) ( فارسى ) — الصفحة ٤٤٥

باب الصحو

به درستى كه سكر در اوقات تجلّيات سما و صفات از بادهء آمادهء جام زلال مالامال محبت ذات است .

و الصّحو إنّما هو بالحقّ ، « 1 »

و صحو بعد از عبور مراتب فنا ، و ظهور مدارج بقا است ؛ لاجرم بالحق « 2 » است نه بالعبد .

و ما كان فى عين الحقّ لم يخل من حيرة - لا حيرة الشبهة ، بل حيرة فى مشاهدة نور العزة -

و آنچه در عين حقّ بود خالى از حيرت و سرگشتگى نيست . و مراد به « عين » در اين مقام حضرت واحديّت اسمائى است كه عين ذات است ، محتجب به انوار صفات .

چون در اين حضرت بقيهء انّيّت سالك به انوار تجلّيات صفات منوّر شود ، به اين وجود نورانى در ميان سبحات جلال و جمال متحير « 3 » بماند ، « 4 » كه اين وى است ديگرى . « 5 »

شعر « 6 »

در جمال تو آن‌چنانم محو * كه ندانم كه اين منم يا تو

و اين حيرت حيرت شبهه نيست كه نداند كه مشاهد « 7 » حق است ؛ بلكه حيرت در لوائح انوار حضرت عزّت است ، كه آن حضرت احديّت است كه از غايت عزّت و امتناع و احتجاب از اغيار ، ادراك هيچ مدركى به سرادقات جمال و جلال وى نرسد . « 8 » كه لا تُدْرِكُهُ الْأَبْصارُ وَ هُوَ يُدْرِكُ الْأَبْصارَ . « 9 »

و ما كان بالحقّ « 10 » لم يخل « 11 » من صحّة ، « 12 »

و آنچه بالحق است صحيح است ؛ از جهت آنكه صاحب وى از عين و رسم خود بالكلّيّه فانى گشته است و به حيات « 13 » و بقاى حق ملتبس « 14 » شده ؛ پس شهود وى صحيح بود

( 1 ) . ع : با الحق . ( 2 ) . ج : با الحق . ( 3 ) . ع : حيران . ( 4 ) . ج : ماند . ( 5 ) . ع : + است . ( 6 ) . ج : بيت . ( 7 ) . ع : مشاهده . ( 8 ) . ج : نمىرسد . ( 9 ) . الانعام / 103 . ( 10 ) . ج : للحق . ( 11 ) . ج : يحل . ( 12 ) . ج : صحه . ( 13 ) . ع : جناب . ( 14 ) . ع : متلبس .