خُفى علائى ( خف علائى يا الخفية العلائية ) ( فارسى ) — الصفحة ١٤٢
توضيحات :
توضيحات :
توضيحات :
( 1 ) ) - در " مر " ، " اختلال " آمده است .
( 2 ) - در مج 1 ) ، " دردي دندان " و در " كا " ، " درشتي و زردى " آمده است .
( 3 ) - يعني دو قسمت آن برود ( تبخير شود ) 0
( 4 ) - در " مر " ، " آب دو انار كه ماء الرمانين گويند " آمده است .
( 5 ) - در مج 1 ) ، پس از " شيرخشت " ، و " هندباء " [ كاسنى ] آمده است .
( 6 ) - در " مر " ، " شراب خرماى هندى " كه در زير خرما " تمر " نوشته شده و در مج 1 ) ، " طبيخ تمر هندى " آمده است و خرماى هندوى : خرماى هندو ، خرماى هندى 000 ( هدايه المتعلمين ) و خرماى هندى : تمر هندى ( ناظم الاطباء ) ، خرماى هندى ، 000 خرماى هندو ، اربه ، اربو ، تمر هندى ( دهخدا ) 0
( 7 ) - در " مر " : " نبايد باشد " 0
( 8 ) - حماض : ترشك ( گيا ) (
Wood - Sorrel
آريانپور ) 0 در نسخه " كا " ، " حماض ترش و شراب زرشك و شراب انار و شراب ليمو " آمده است .
حماض ، ترشك -
Wood - Sorrel
( 9 ) - در " مر " ، " ترنج ندارد " و در مج 1 ) ، " و ترنج " آمده است .
( 10 ) - در " مر " ، زير كلمه " خرماى هندى " ، " تمر هندى " آمده است . و " شراب بنفشه و آب خربزه هندى " ، در آن نسخه نيامده است ، ايضا در " مر " ، بر بالاى " خربزه هندى " ، كلمه " هندوانه مراد است " آمده است .
( 11 ) - در " مر " ، " هر شب " آمده است .
( 12 ) - در " مر " ، " گشاده " آمده است . گساريدن : 000 بر طرف شدن تب ، درد و مانند آن 000 ( معين ) 0
( 1 / 176 )
( 13 ) - 000 نوعى آش كه به بيماران دهند ( قزوينى ، يادداشتها ، 78 : 7 ) ( با گوشت يا بىگوشت ) ( معين ) 0 مزوره : غذائي كه در آن گوشت باشد ( ترجمه بحر الجواهر ) 0 پرهيزانه ( دهخدا ) 0
( 14 ) - ميشو : غله اي شبيه بكرسنه كه جلبان نيز گويند . كرسنه : گياهى كه دانه‌اش را گاودانه گويند و نيز نام گياهى ديگر ( ناظم الاطباء ) 0 كرسنه : 000 مشنك گاوى 000 ( بحر الجواهر ) در " كا " ، " ميشوق " آمده است . ( براي اطلاع بيشتر به لغت‌نامه دهخدا و فرهنگ معين مراجعه شود ) 0
( 15 ) - مسكه : روغني ناگداخته ، چربي كه از شير يا دوغ گيرند 000 ( معين ) 0
( 16 ) - دانه انار . در " مر " ، " ناردان " در " كا " ، " اناردانه " آمده و در مج 1 ) ، اين كلمه نيامده است ، در ساير نسخه ها پس از " ناردان " ، " و زرشك " هم آمده است .
( 17 ) - طفشيل : ماخوذ از تازي طفشيله . يك نوع طعامي كه از عدس مقشربا سركه پزند ( ناظم الاطباء ) ، طفشيل : عدس پوست كنده پخته در سركه ( ترجمه بحر الجواهر ) ، در كانپور بالاي كلمه طفشيل " نام غذا " آمده است ، تفشله و تقشليه ( معين ) 0
( 18 ) - اختلافهاي جزئي و تقدم و تاخرهايي در نسخه ها ديده شد . ضمنا نسخه " مر " ، يك نسخه تحت عنوان " صفت قرص طباشير " اضافه دارد . طباشير ، گل سرخ ، سماق پاك كرده هر يك پنج درم ، تخم حماض تخم خرفه هر يك دو درمسنگ و نيم ، صمغ عربي و گل ارمني و نشاسته بريان كرده هر يك دو درم ، شربت دو درم ، يا شراب انار يا