تفسير قرآن صفى على شاه — الصفحة ٥٤٣

[ سوره النمل ( 27 ) : آيات 67 تا 74 ]

بياوريد دليلتانرا اگر هستيد راستگويان ( 64 )

بگو نمىدانيد آنكه باشد در آسمانها و زمين غيب را مگر خدا و نميدانند كه كى برانگيخته ميشوند ( 65 )

بلكه بكمال رسيد عملشان در آخرت بلكه ايشانند در شك اندازان بلكه ايشانند از آن كوران ( 66 )

آنكه گرداند اين زمين آرامگاه * نهرها آورد ز اطرافش بگاه

كوه‌ها را ساخت مسمار زمين * حاجزى بين دو بحر مستبين

كوست بحر شور و شيرين در رسوم * يا خليج فارس يا درياى روم

هست هيچ آيا خدايى با خدا * بل ندانند اكثر اين آثارها

كيست آيا كه نمايد مستجاب * خواندن بيچاره را در هيچ باب

چون بخواند مر ورا از اضطرار * زو كند دفع آنچه باشد ناگوار

مضطر آن باشد كه از خود نااميد * گشته باشد در مهمات شديد

همچو بيمارى كه باشد محتضر * يا غريقى بر هلاكت منتظر

شسته لوح دل ز نقش ممكنات * نيست رويش جز كه بر سلطان ذات

شيخ داود يمانى رفته بود * بر عيادت خسته‌اى را خود ز جود

گفت كن يا شيخ بهر من دعا * تا دهد حقم ز بيمارى شفا

گفت تو ميكن دعا كه مضطرى * نيست حاجت بر دعاى ديگرى

هم بگرداند شما را در زمين * از پى پيشينيان مر جانشين

مر خدايى باشد آيا با خدا * ياد او ليكن كنيد اندك شما

از شما يا اندكى گيريد پند * نيستيد از شكر منعم بهره‌مند

رهنما آيا شما را هست كس * هيچ در ظلمات برّ و بحر بس

وانكه بهر مژده بفرستد رياح * پيشتر ز انزال رحمت بر صلاح

با خدا ديگر خدايى هست نيك * برتر است او زانچه گيرندش شريك

بهتر آيا نيست آن خلاق جود * كافريند وز عدم بدهد وجود

پس دهد او را اعاده بار هم * در قيامت بعد از آنكه بد عدم

وانكه بدهد از زمين و آسمان * بر شما روزى باوقات زمان

با خدا ديگر خدايى پس كجاست * گو دليل آريد گر گوئيد راست

كو نداند در زمين و آسمان * غيب را كس جز خداى غيب دان

خود نميدانند ايشان تا كجا * مىبرانگيزانده گردند از خدا

بل رسيده علم ايشان گر كه نيك * بر وقوع آخرت هر چند ليك

در شكند از آن همانا بلكه كور * نيستند آگه بتحقيق از نشور

علم آن يعنى كه بر تقليد نيست * حق دانش جز عيان و ديد نيست

[ سوره النمل ( 27 ) : آيات 67 تا 74 ]

[ سوره النمل ( 27 ) : آيات 67 تا 74 ]

وَ قالَ الَّذِينَ كَفَرُوا أَ إِذا كُنَّا تُراباً وَ آباؤُنا أَ إِنَّا لَمُخْرَجُونَ ( 67 ) لَقَدْ وُعِدْنا هذا نَحْنُ وَ آباؤُنا مِنْ قَبْلُ إِنْ هذا إِلاَّ أَساطِيرُ الْأَوَّلِينَ ( 68 ) قُلْ سِيرُوا فِي الْأَرْضِ فَانْظُرُوا كَيْفَ كانَ عاقِبَةُ الْمُجْرِمِينَ ( 69 ) وَ لا تَحْزَنْ عَلَيْهِمْ وَ لا تَكُنْ فِي ضَيْقٍ مِمَّا يَمْكُرُونَ ( 70 ) وَ يَقُولُونَ مَتى هذَا الْوَعْدُ إِنْ كُنْتُمْ صادِقِينَ ( 71 )

قُلْ عَسى أَنْ يَكُونَ رَدِفَ لَكُمْ بَعْضُ الَّذِي تَسْتَعْجِلُونَ ( 72 ) وَ إِنَّ رَبَّكَ لَذُو فَضْلٍ عَلَى النَّاسِ وَ لَكِنَّ أَكْثَرَهُمْ لا يَشْكُرُونَ ( 73 ) وَ إِنَّ رَبَّكَ لَيَعْلَمُ ما تُكِنُّ صُدُورُهُمْ وَ ما يُعْلِنُونَ ( 74 )

و گفتند آنان كه كافر شدند آيا چون باشيم خاك و پدران ما آيا بدرستى كه مائيم هر آينه بيرون آورده شدگان ( 67 )

هر آينه بدرستى كه وعده داده شديم اين را ما و پدرانمان پيش از اين نيست مگر افسانه‌هاى پيشينيان ( 68 )

بگو برويد در زمين پس بنگريد چگونه بود انجام كار گناهكاران ( 69 )

و اندوهگين مباش بر ايشان و مباش در تنگى از آنچه مكر ميكنند ( 70 )

و ميگويند كى خواهد بود اين وعده اگر هستيد راستگويان ( 71 )

بگو شايد باشد كه برسد شما را برخى از آنچه بشتاب ميخواهد ( 72 )

و بدرستى كه پروردگار تو هر آينه صاحب تفضل است با مردمان و ليكن بيشتر ايشان شكر نمىكنند ( 73 )

و بدرستى كه پروردگار تو هر آينه ميداند آنچه پنهان ميدارد سينه‌هاشان و آنچه آشكار ميكنند ( 74 )

و ان كسان گفتند كه كافر شدند * هم نبدشان علم و ادراكى بلند

بعد از آن كه ميشويم آيا كه خاك * ما و آبامان در آئيم از مغاك

وعده داده ما بر اين و آبائمان * گشته‌ايم از پيش و ژاژ است اين بيان

نيست غير از غصه‌ها كه گفته‌اند * سابقين كاندر عدم نك خفته‌اند

سير گو بايد كنيد اندر زمين * فانظروا كيف مآل المجرمين

هم مشو غمگين بر ايشان هم مباش * در مضيق از مكرشان پنهان و فاش

كافران گويند اين وعده است كى * راست گوئيد ار شما وين نيست غى

كو بسا باشد رديف اندر نمون * با شما بعض الذى تستعجلون

هست ذو فضل آن خداوندت بناس * ليك اكثر مىندارندش سپاس

ربّ تو داند هر آنچه در صدور * هستشان مخفى و پيدا در ظهور