تمهيدات ( فارسى ) — الصفحة ١٦٠

تمهيد اصل سابع ( حقيقت روح و دل )

ديگر . قفص ديگر باشد و مرغ ديگر ؛ نابينا چون قفص بيند گويد : اين مرغ خود قفص است ، امّا بينا درنگرد ، مرغ را در ميان قفص بيند داند كه قفص از براى مرغ باشد ، و از براى مرغ به كار دارند ؛ امّا مرغ را خلاص دهند قفص را كجا برند ؟

( 215 ) دريغا آنچه بصفات بشريّت و قالب تعلّق دارد ، چون اكل و شرب و جماع و نوم ، طايفهء خواصّ اين صفات را باطلاق از خود نفى كنند : نگويند كه خورديم و خفتيم بلكه بخورد و به خفت و گرسنه است و تشنه است . ارباب بصاير را اين احوال بطريق مشاهدت معلوم شده است ، و بدانسته‌اند كه جان چون راكبست و قالب چون مركوب ؛ چون كسى اسب را علف دهد و او علف خورد ، هرگز اضافت خوردن اسب با خود نكند . اين قوم همچنين روا ندارند اضافت خوردن و خفتن با

( 1 ) نابينا . . . گويد A . . . U اما نابينا . . . پندارد B - - ( 1 - 3 ) اين . . . كجا AMS اين قفص خود مرغ است اما بينا چون در . . . بيند قفص از براى مرغ دارند اما چون مرغ خلاص يافت قفص كجا B اين . . . بيند و داند . . . مرغ نگاه دارند اما چون مرغ . . . قفص خود كجا H اين . . . مرغ بود قفص محتاج مرغ باشد و از براى . . . كجا PU اين . . . دارند نه مرغ از براى قفص اما چون مرغ . . . كجا R - - ( 3 ) برند ABRS بود H برد MPU - - ( 4 ) دريغا A . . . U - B - - ( 5 ) و نوم ABMPSU - HR - - طايفهء A . . . U اين احوال خوردن و آشاميدن بقالب تعلق دارد اما طايفهء B - - ( 5 - 6 ) باطلاق . . . به خفت A . . . U بنوع ديگر از خود بازدارند و گويند كه خورديم و آشاميديم و خفتيم اما از طريق ديگر كه آن تعلق بجان دارد گويند نخورد و نخفت و نياشاميد B - - ( 7 ) اين احوال M اين AHSP اين احوال جان و تن BRU - - مشاهدت A . . . U مشاهده H - - معلوم BHMPRS معلوم‌شان AS - - ( 7 - 8 ) و بدانسته . . . مركوب AMPSU و بدانسته . . . راكبست و قالب چون مركب BH بدانسته . . . مركوب R - - ( 8 - 9 ) قالب . . . نكند HRPU قالب . . . نكنند AS تن مركب هرچه مركوب خورد راكب نخورده باشد B قالب . . . خود با اسب نكند M - - ( 9 - 2 ) اضافت . . . ديگر AMRS كه هرچه مركوب خورده باشد راكب نيز خورده باشد حاشا و كلا كه نصيب خورد و خواب حقيقت را باشد انسان چيزى ديگر باشد و آنچه خورد و خسپد چيزى ديگر B اضافت . . . خود كنند . . . ذات ايشان چيزى . . . ديگر H اضافت . . . و خفتن بعد ما . . . ديگر P اضافت . . . خود كنند . . . ديگر U - -