دانشنامه در علم پزشكى ( فارسى ) — الصفحة ٢٥٠

علاجِ تبِ ربع

تبش بر نيم روز آيد به هر روز * نه گرمى گرم نه مانندِ تن سوز

خويش نايد ، و گر آيد به بسيار * و زو راحت نيابد زود بيمار

4130 تبش يك ماه بردارد فرو نيز * و حال او به هر روزى نكو نيز

بگو سركه و آب و انگبين خور * كه خوردش آنگهى خالى كند بَر « 1 »

پس آنگه يك درم از زنجبيل آر * زكيه دو درم تا بِهْ شود كار

به دو دركوب ده مثقال شكّر * ازين هر شب يكى مثقال مىخور

پس آنگه از گلِ پرورده بايد * كه او هر بامدادى زان بخايد

4135 طعام او چغندر نان شسته * پس از شستن به سركه نيك پخته

گرش چهره نگردد تربدش ده * كه اسهالش كند تا خود شود بِهْ

گرش معده تباه و درد گردد * و روىِ او ز علّت زرد گردد

ز قرصِ درد و آب و باديان « 2 » به * ازين هر روز آن‌كس را همى ده

كه بهتر گشت او را مرغِ بريان * جگر ، نه نيك باشد گر خورد بان « 3 »

4140 بگرماوه شدن نيك آيد او را * مگر گرماوه خوه « 4 » بنمايد او را

ب 152 كز آب سرد وى را گو بپرهيز * نه زو خور نيز نه بر خويشتن ريز

كز آبِ سرد اين تب بيش گردد * و معده ز آبِ سردش ريش گردد

علاجِ تبِ ربع

علاجِ تبِ ربع

كسى كو را تب و لرزه درآيد * و سرماى بىاندازه برآيد

يكى روزش [ تب ] آيد تا سديگر * نيايد ، اين تبِ وى هست منكر

4145 كه سست و نرم باشد نبض بيمار * و بولِ او سپيد و آبْ كردار

( 1 ) - بر : سينه و اينجا بمعنى معده آمده است . ( 2 ) - باديان : در نسخهء اصل ( با زبان ) . ( 3 ) - بان : با آن . در نسخهء اصل ( بان ؟ ؟ ؟ ) و بالاى همين كلمه در ميان دو سطر « به » نيز اضافه شده است . ( 4 ) - خوه : عرق .