دانشنامه در علم پزشكى ( فارسى ) — الصفحة ١٩٤

تدبيرِ گرماوه

تنت فربه شود وَ چشم روشن * تواند نيز دردِسر ببردن

و گر قى افكنى بسيارِ بسيار * ازو لاغر شوى و زرد و بيمار

برو سينه و چشمت درد گردد * و روىِ سرخت از قى زرد گردد

ب 125 رگ چشمت مخطره « 1 » ست از بريدن * و خون نيز از گلويت بردويدن

3215 قى آن را بِهْ بود كش هست بلغم * لَزِجْ گشته بمعده دَرْشْ محكم

بماهى بارگى « 2 » دو گو ، قى افكن * رهد از درد و از تيمارْ خوردن

نخستين چيز بايد خوردن او را * برآيد آنگهى قى كردن او را

كه خالىتر بود معده‌ش دشوار * بود با رنج و با سختى و آزار

قىِ بسيار معده سست دارد * طعامى كو خورد هم بد گوارد

3220 بگو تا چشم وقت قى ببندد * ندارد اين ببازى ، زين نخندد

چو بيرون آيد از قى گو كه رويش * به آبِ سرد بارى « 3 » دو بشويش

سك پرورده گو اندر دهن گير * در آن روزَشْ نبايد خوردن از شير

گرش گردن درازست گو حذر كن * ز قى پرهيز كن دارو دگر كن

تدبيرِ گرماوه

تدبيرِ گرماوه

بگرماوه درون دانى شدن تو * و آنجا در همى دانى بدن « 4 » تو

3225 بياموز و بگو مر مردمان را * نصيحت را و نه سود و زيان را

كسى كو لاغرست و گر نزارست * و گر او باده خورد و با خمارست

چو خواهد نزدِ گرماوه بيايد * بتن در رنج و نه علّت « 5 » فزايد

آ 126 و روشَنْ چشم گرد طبعِ او نرم * پى و رگهاىِ سردِ او شود گرم


( 1 ) - مخطره : ( مخاطره ) خطرناك ، بسبب رعايت وزن ، « مخاطره » را « مخطره » آورده است . ( 2 ) - بارگى دو : دو بار ، دو دفعه . ( 3 ) - بارى دو : دو بار ، دو دفعه . ( 4 ) - بدن ؛ بضم اول : بودن . ( 5 ) - علت : نسخه اصل ( غفلت ) .