دانشنامه در علم پزشكى ( فارسى ) — الصفحة ٥٧

فى الصّرع

طلى « 1 » كن زعفران و سركهء تيز * به پيشانيش بر مىمال و مستيز « 2 »

فى الشّخوص

فى الشّخوص

شخوص آنست كه نه جنبد نه گويد * نداند مر ترا نه چيز جويد

و ليكن چشم وى بينى گشاده * ابر جاى دو چشمش ايستاده

نيايد چشم وى يك لخت « 3 » برهم * و گرچه برهم افشاريش بستم « 4 »

شخوص از بهر آنش نام كردند * بدانك نام وى نه خام كردند 880

علاجش جاى ديگر خود بگفته * درآر باب سبات و باب سكته

كزان دارو نگردد زود بهتر * ز دهن ز نبقش برريز بر سر

به دو در كرده لختى از فربيون * و نيك بگداخته آورده معجون « 5 »

و گرنه جندبيدستر « 6 » ابر « 7 » سر * طلى « 8 » كن فرفيون بازو « 9 » برابر 32 آ

و گرنه سركه جوى و شحمِ حنظل * و لختى خوارمايه اصل حرمل 885

طلى كن بر سرش بر هر زمانى * مگر گيرد ازين علّت كرانى « 10 »

فى الصّرع

فى الصّرع

گر از بلغم كسى مصروع گردد * كه دندان بر لبانش بر ببندد

علاجش زود معده پاك كردن * يكى شربت ز قاقايا به خوردن

و گرنه حبّ ياره بايد او را * مگر از قاقيا بِهْ شايد او را

( 1 ) - طلى كردن ، طلا كردن : اندودن . ( 2 ) - مستيز : ستيزه مكن ، نهى از مصدر ستيزيدن بمعنى نافرمانى كردن . ( 3 ) - يك لخت : اندكى . ( 4 ) - بستم : با ستم ، به زور . ( 5 ) - معجون : دارويى مركب از چند دوا كه باهم مخلوط كرده باشند . ( 6 ) - بيدستر : در نسخهء اصل ( بيداستر ) . ( 7 ) - ابر : بر . ( 8 ) - طلى كردن : اندودن . ( 9 ) - بازو : با او . ( 10 ) - كران گرفتن : بر كنار شدن ، اينجا مجازا بمعنى شفا يافتن .