تحديد نهايات الأماكن لتصحيح مسافات المساكن ( فارسى ) — الصفحة ٥٦

گفتار در بيرون آوردن عرض بلد به صورت مستقل

و اگر جايگاه شخص رصدكننده بر خطّ استوا باشد كه در آن جيبهاى ارتفاعها در سطح مدار واقع است ، خطّ

LO

[ شكل 7 ] با خطّ

LF

، و همچنين خطّ

TK

با خطّ

TN

يكى مىشود و دو مثلّث

OLF

و

TNK

از ميان مىرود . و چون هريك از دو خطّ

LF

و

TN

به ترتيب با هريك از دو خطّ

FG

و

K ?

زاويه‌اى برابر با متمّم عرض بلد مىسازد ، در اينجا نيز چنين مىشود . و دليل آن اين است كه هريك از آن دو خطّ [ يعنى

LF

و

TN

] به ترتيب بر هريك از دو خطّ

FC

و

K ?

عمود است .

و چون متمّم عرض در اينجا چهار يك كامل دايره است ، پس شكل بدين صورت [ شكل 7 ] [ شكل 7 ] در مىآيد كه در آن

K ?

و

OC

يعنى دو حصّهء دو سمت با يكديگر برابر است . و هرگاه كه اين دو با يكديگر برابر شود ، آشكار است كه جايگاه رصد بر خطّ استوا قرار دارد .

و آشكار است كه اگر يكى از دو ارتفاع ارتفاع نصف النّهارى بوده باشد ،

eZ

جانشين حصّهء سمت مىشود و برابر با جيب تمام ارتفاع نصف النّهارى يا گشادگى مشرق