تحديد نهايات الأماكن لتصحيح مسافات المساكن ( فارسى ) — الصفحة ١٨٠

گفتار در شناختن اختلاف طول ميان شهرها

فرض كنيم

ABG

افق شهر

e

[ شكل 52 ] ،

AeG

نصف النّهار آن ،

BD

معدّل النّهار ،

THY

دايرهء نصف النّهار شهر ديگر ، و

H

سمت الرأس مردم اين شهر بر آن نصف النّهار باشد . بنابراين

YH

عرض اين شهر و

De

عرض شهر

e

و

YD

اختلاف طول آن دو شهر خواهد بود . دايرهء ارتفاع گذرندهء بر سمت الرّأس مردم شهر

H

را [ شكل 52 ] مىكشيم ، پس سمت

H

در افق

e

زير اين دايره واقع مىشود و

BL

دورى اين سمت از خط اعتدال ، و

AL

دورى آن از خط نصف النّهار ، و

He

مسافت ميان دو شهر است .

براى دانستن اندازهء اين مسافت ، دايرهء

BHK

را رسم مىكنيم ، و بنابر آن نسبت جيب

HT

به جيب

HK

، همچند نسبت جيب ربع

TY

به جيب

YD

است . پس چون جيب