تحديد نهايات الأماكن لتصحيح مسافات المساكن ( فارسى ) — الصفحة ٧٨

گفتار در بيرون آوردن ميل اعظم به صورت مستقل

است ؛ نقطهء ميان

را پيدا مىكنيم كه

است ، و چون ارتفاع

كمتر از ارتفاع

است ، پس

به منقلب نزديكتر خواهد بود . و

يعنى نصف

برابر است با ؟ ؟ 48 ؟ 31 ؟ 1 ؛ و تفاضل ميان ارتفاعهاى

سه ثانيه است كه همان تفاضل ميلهاى آنها است . و چون ميل در موضع

در يك سوى منقلب سه ثانيه اختلاف پيدا كند ، بنابر حركتهاى زيج نامبرده ، خورشيد به اندازهء پنج دقيقه حركت كرده است .

[ شكل 11 ] بر مركز

و به شعاع

دايرهء

را رسم مىكنيم ؛

نقطه‌اى است كه ميل و ارتفاع و بعد آن از منقلب همانند نقطهء

است . پس تفاضل ميان دو ميل نقطه‌هاى

سه ثانيه مىشود ، و قوس

پنج دقيقه ؛ و چون اين مقدار را بر

افزود ؟ ؟ 48 ؟ 36 ؟ 1 به‌دست آورد كه اندازهء قوس

است . وى اين مقدار را دورى

از اول جدى يعنى

گرفت ، و اين درست نيست ؛ چه

كه مطلوب است ، جزئى از

است كه با حساب به‌دست آمده است . ولى

نصف

است ، زيرا نسبت

به

كه برابر با نسبت

به

است ، برابر با يك دوم است . پس مىبايستى ، يا

را بر دو برابر

بيفزايد و

TKD

را به‌دست بياورد كه نصف آن