دفع المضار الكلية عن الأبدان الإنسانية ( دور ساختن هر گونه زيان از تن آدميان ) ( فارسى ) — الصفحة ١٣٦

ى

حفظ صحت

اين كتاب اثر ميرزا على خان ناصر الحكما از پزشكان دوران قاجار است . اگرچه وى در اين كتاب از دانش جديد زمان خود استفادهء بسيار كرده است ، امّا همچنان ساختار كتاب خود را بر پايهء شيوهء متداول طبيبان سنتّى ، در قالب ستّهء ضروريّه طرّاحى كرده است . او در اين كتاب بر خلاف اسلاف و معاصرين خود روش آسان‌نويسى را برگزيده و براى آگاهى مردم زمان خود يادداشت‌هاى سودمندى نيز از اصطلاحات و اوزان و مقادير اروپائيان درج نموده است .

ادب الطبيب

اين كتاب حاصل مطالعات و تجربيات يكى از پزشكان سدهء سوم هجرى به نام « على بن اسحاق الرّهاوى » است . مؤلف در اين كتاب نگاهى آيينى و فرهنگى به پزشكى دارد و از زاويه‌اى « اخلاق مدار » به اين دانش ارجمند مىنگرد و خواستاران و علاقه‌مندان آن را با ظرايف باريك و در عين حال بسيار اساسى اين دانش آگاه مىكند . خوانندگان در اين كتاب با چهره نويسنده‌اى روبرو مىشوند كه براى خود مسؤوليتى دينى و انسانى قايل است و تمام انديشه و همّ و غمّ خود را به صلاح و اصلاح اشرف كائنات معطوف داشته و بزرگ‌ترين رسالت پزشكان را در حفظ صحت و درمان بيمارىهاى او منحصر نموده است . بدين سبب وى در مورد ريزترين مسايل مربوط به پزشك ، نظير رسيدگى به وضع ظاهر و جامه و مسكن تا كلان‌ترين آن ، كه به حفظ سلامت مردم و اجتماع مىانجامد ، به پزشكان هشدار مىدهد و پيوسته مسؤوليت و جايگاه عظيم آنان را فرايادشان مىآورد .

مرحلهء دوم طرح احياى ميراث مكتوب طب سنتى ايران :

1 . ملخص فصول بقراطى يا ضوابط حكمت : ترجمهء تلخيص جالينوس از فصول بقراط

2 . قانونچهء چغمينى ؛ تصحيح ، ترجمه و اعراب‌گذارى .

3 . مفرح القلوب ( شرح قانونچه )

4 . نيّر اعظم در شناخت نبض ؛ حكيم اعظم خان

5 . مجموعه معالجات عقيلى ، بيمارىهاى سر

6 . كهنه‌هاى جاويد ( مجموعه حكايات و داستان‌هاى طبّى )

7 . رياض الادويه

8 . قرابادين صالحى