زاد المسافر ( فارسى ) — الصفحة ١٥٢
قول پانزدهم اندر صانع عالم جسم كه چيست
و ( اگر « 1 » ) خواستى خويش « 2 » ( را « 3 » ) خردتر كردى و ( اگر « 4 » ) خواستى بزرگتر كردى . و اين گروه كه مر فريشته را نشناسند ، ( مر « 5 » ) آفرينندهء فريشته را چگونه توانند شناختن ؟ و قول خداى ( تعالى ) جز اين « 6 » است اندر حديث جبرئيل عليه السّلام كه اعتقاد اين جهّال بر آن است ، از بهر آنكه خداى تعالى همىگويد : مر قرآن را روح الامين « 7 » بر دل رسول فرود آمد « 8 » تا او به زبان تازى مردمان را بترسانيد از خداى تعالى ، بدين آيت كه همىگويد ( ، قوله ) : وَ إِنَّهُ لَتَنْزِيلُ رَبِّ الْعالَمِينَ * نَزَلَ بِهِ الرُّوحُ الْأَمِينُ * عَلى قَلْبِكَ لِتَكُونَ مِنَ الْمُنْذِرِينَ * بِلِسانٍ عَرَبِيٍّ مُبِينٍ « 9 » ، و ديگر جاى ( اندر اين معنى ) همىگويد : قُلْ مَنْ كانَ عَدُوًّا لِجِبْرِيلَ فَإِنَّهُ نَزَّلَهُ عَلى قَلْبِكَ بِإِذْنِ اللَّهِ مُصَدِّقاً لِما بَيْنَ يَدَيْهِ وَ هُدىً وَ بُشْرى لِلْمُؤْمِنِينَ « 10 » . پس گوييم كه آنچه او بر دل فرود آيد ، مر او را عظمى نباشد و آنچه مر او را عظمى نباشد جسم نباشد ، بل ( كه ) روح باشد - چنين كه قول خداى است - و آنچه او جسم نباشد ، از او آواز نيايد . پس درست كرديم به قول خداى و بيان عقلى كه اين گروه از علم حق غافلاند ( و دل ايشان تباهى گرفته است و به آن تباهى ) بر خداى و رسول دروغ همىگويند . ( و ) خداى ( تعالى ) بر ايشان لعنت كرده است ( بدين آيت ) كه همىگويد ( ، قوله ) : قُتِلَ الْخَرَّاصُونَ * الَّذِينَ هُمْ فِي غَمْرَةٍ ساهُونَ « 11 » . اين گروهند كه خود ندانند و چو مر ايشان را چيزى از آفرينش خداى تعالى بنمايند ، مر آن را نبينند و چو سخنى عقلى مر ايشان را شنوانند ، گوش بدان ندارند و از ستوران گمراهترند و غافلان امّتاند ، چنان كه خداى تعالى همىگويد ، قوله :
( 1 ) . B : - اگر . ( 2 ) . BA : خويشتن . ( 3 ) . B : - را . ( 4 ) . B : - را . ( 5 ) . C : - مر . ( 6 ) . B : چنين . ( 7 ) . B : + كه او جبرئيل است . ( 8 ) . B : آورد ؛ C : آمدى . ( 9 ) . الشّعراء ( 26 ) : 192 - 195 . ( 10 ) . البقرة ( 2 ) : 97 . ( 11 ) . الذّاريات ( 51 ) : 10 ، 11 .