تذكره خواجه محمد بن صديق كججانى ( فارسى ) — الصفحة ٢٠

حكايت مجلس دوّم مولانا مشار اليه با حضرت خواجه قدّس سرّه و تصرّف كردن خواجه در او و مقيّد شدن مولانا به قيد ارادت و اعتقاد

قطعا متغيّر نشوند

و هر ناقصى كه در صحبت كاملى باشد و آن مرد كامل در او تصرّفى كند اگرچه اين ناقص شخص او را به معاينه بيند و آواز و سخن او شنود در اوّل وهله تصرّف آن مرد كامل برو منكشف نشود زيرا كه او تصرّف از مقام اعلا مىكند و ناقص چون در مقام نازل باشد ادراك آن نكند بلكه اگر بعضى از ناظران و حاضران بر آن اطلاع يابند ، ايشان نيز به قدر درجات ايشان يابند ، در استعداد و قوّت و قابليّت و لفظ و عبارت از كشف آن معانى عاجز باشند مگر ميان طايفه‌اى كه ايشان در مقامات و اذواق متساوى باشند كه با يكديگر كشف آن معانى به لفظ و عبارت توانند كردن .

و ببايد دانست كه مرد عارف را در هر نفسى ترقّى مجدّد حاصل شود .

زيرا كه اسماء اللّه تعالى بر دلهاى اولياء اللّه در انفاس و اوقات مختلفه به فنون معارف تجلّى مىكند .

پس مرد عارف را در هر نفسى و زمانى علمى حاصل شود به پروردگار خود كه سابقا او را حاصل نبوده باشد ، و آن علم از اثر تجلّى آن اسم خاص باشد در آن نفس و در آن زمان مخصوص .