المفردات في غريب القرآن ( مفردات الفاظ قرآن با تفسير لغوى و ادبى قرآن ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٩١

كيد

وَ أُمْلِي لَهُمْ إِنَّ كَيْدِي مَتِينٌ - 183 / اعراف ) .

در مورد اين آيه بعضى از علماء گفته‌اند ، « منظور از كيد در اين آيه - عذاب - است اما صحيح آن اينست كه همان مهلت دادن است كه با تكذيب نمودن آيات خداى بناچار سرنوشتشان با عمر زياد هم به عذاب ميانجامد ، مثل آيه :

إِنَّما نُمْلِي لَهُمْ لِيَزْدادُوا إِثْماً ، 178 / آل عمران .

و در آيه 52 سوره يوسف نتيجه گناهان اين گونه افراد را با آيه .

أَنَّ اللَّهَ لا يَهْدِي كَيْدَ الْخائِنِينَ 52 / يوسف بيان مىكند .

دو آيه آخر كه ويژه خيانت كاران است آگاهي و هشدارى است بر اينكه كيد و چاره‌جوئى خائنين سرنوشتى نكبت بار دارد و خدا هدايتشان نخواهد كرد ولى كيد و چاره‌جوئى كسى كه قصد خيانت ندارد مشمول هدايت خدا خواهد بود ، كه كارش به خوبى و فرجام نيك ميرسد .

و آيه - لَأَكِيدَنَّ أَصْنامَكُمْ 57 / انبياء .

يعنى محققا به بتهاتان بدى ميرسد .

و آيه - فَأَرادُوا بِهِ كَيْداً فَجَعَلْناهُمُ الْأَسْفَلِينَ - 98 / صافات .

( مربوط به نيات سوء و كيد و مكر مخالفين حضرت ابراهيم عليه السّلام است كه خداوند نيرنگ آنها را باطل كرد و آتش بر ابراهيم عليه السّلام سرد و سلامت شد ) .

و آيه - فَإِنْ كانَ لَكُمْ كَيْدٌ فَكِيدُونِ - 29 / مرسلات .

خطاب به كسانى است كه در دنيا خود را زيركتر و از همه داناتر ميدانند اما آيات خدا و قيامت را تكذيب مينمايند كه در قيامت به آنها ميگويند اكنون اگر مكر و حيله‌اى داريد انجام دهيد .