المفردات في غريب القرآن ( مفردات الفاظ قرآن با تفسير لغوى و ادبى قرآن ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٧٤

كلم

و آيه :

وَ يُحِقُّ اللَّهُ الْحَقَّ بِكَلِماتِهِ - 82 / يونس .

يعنى با حجتى كه خداى تعالى براى شما و عليه ايشان آن را دليلى روشن و آشكار قرار داده است كه همان حجتى قوى است .

و يُرِيدُونَ أَنْ يُبَدِّلُوا كَلامَ اللَّهِ - 15 / فتح ) .

اين آيه اشاره‌اى است به آنچه كه گفته است .

فَقُلْ لَنْ تَخْرُجُوا مَعِيَ - 83 / توبه تا آخر آيه « 1 » .

اشاره دو آيه به يك امر ، همان است كه منافقين ميگفتند :

ذَرُونا نَتَّبِعْكُمْ - 15 / فتح .

يعنى بگذار ما هم در گرفتن فوايد و - غنايم جنگ بدنبال شما باشيم سپس خداوند ميگويد اين سخن همان تبديل نمودن حكم و كلام خدا است و هشدار ميدهد كه اينان در جنگ از شما پيروى نمىكنند ، چگونه ممكن است پيروى

( 1 ) آيه اول از سوره فتح و دومى از سوره توبه است و مربوط به كسانى است كه در جنگ شركت نكردند و ادعاى بهره‌مندى از پيروزى داشتند ، خداوند مىگويد : به آنها بگو هرگز شما با من بيرون نميائيد و هيچوقت همراه من با دشمن نمىجنگيد و شما اولين بار به عدم شركت در جنگ خشنود بوديد پس با واماندگان همراه شويد . رَضِيتُمْ بِالْقُعُودِ أَوَّلَ مَرَّةٍ - 83 / توبه . از مربوط بودن دو آيه در دو سوره به يكديگر قدرت تفسيرى راغب رحمه اللّه و تسلط قرآنى او به خوبى روشن مىشود كه چگونه از نظر موضوعى هم در آيات قرآن تبحر كامل دارد و اين امر يكى از شرايط تفسيرى قرآن است كه اگر چنين احاطه‌اى موضوعى نباشد هرگز تفسير و تأويل آيات قرآن رسا و كامل نخواهد بود .