المفردات في غريب القرآن ( مفردات الفاظ قرآن با تفسير لغوى و ادبى قرآن ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٥٠٩

هدي

دروغ گوى كفر پيشه كسى است كه هدايتش را قبول نميكند كه به همان مطلب بر ميگردد هر چند كه لفظش اين گونه نباشد ، و كسى را كه هدايتش پذيرفته نشد خداوند او را هدايت نميكند هدايت نشده است زيرا ( دروغگو و منافق ) بوده همانطور كه ميگوئى كسى كه هديه مرا نپذيرفت به او هديه نميدهم و آن كه بخشش مرا نميگيرد به او نميدهم . و كسى كه به من متمايل و دوست نيست من هم با او همانگونه خواهم بود بر اين معنى فرمود :

وَ اللَّهُ لا يَهْدِي الْقَوْمَ الْفاسِقِينَ - الصف / 5 يا ( الفاسقين ) در آيه ديگر و آيه :

أَ فَمَنْ يَهْدِي إِلَى الْحَقِّ أَحَقُّ أَنْ يُتَّبَعَ أَمَّنْ لا يَهِدِّي إِلَّا أَنْ يُهْدى - يونس / 35 يعنى ديگرى را هدايت نمىكند - يعنى اولا چيزى نمىداند و آن را و نمىشناسد و اگر مجددا هدايت شود خود هدايت نشده است زيرا مرده‌اى است از سنگ و مانند آن .

ظاهر لفظ آيه اينست كه اگر هدايت شود خود هدايت شده و براى اينكه با مثال و مقايسه‌اى لفظ را روشن‌تر برساند ميفرمايد :

إِنَّ الَّذِينَ تَدْعُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ عِبادٌ أَمْثالُكُمْ - الاعراف / 194 كه همان مردگانند در جاى ديگر فرمود :

وَ يَعْبُدُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ ما لا يَمْلِكُ لَهُمْ رِزْقاً مِنَ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ شَيْئاً وَ لا يَسْتَطِيعُونَ - النحل / 73 در آيات إِنَّا هَدَيْناهُ السَّبِيلَ - الانسان / 3 و وَ هَدَيْناهُ النَّجْدَيْنِ - البلد / 10