المفردات في غريب القرآن ( مفردات الفاظ قرآن با تفسير لغوى و ادبى قرآن ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٤٢٠

وجد

اول : اما وجود خداى تعالى براى اشياء به صورتى برتر از اينهاست كه به تمكن يعنى بودن در مكانى و جائى تعبير شود مثل :

فَاقْتُلُوا الْمُشْرِكِينَ حَيْثُ وَجَدْتُمُوهُمْ - التوبه / 5 يعنى در جائى كه آنها را مىبينيد و آيه :

فَوَجَدَ فِيها رَجُلَيْنِ - القصص / 15 يعنى در آنجا مكان داشتند و كشته شده بودند و آيه :

وَجَدْتُ امْرَأَةً - النمل / 23 تا يَسْجُدُونَ لِلشَّمْسِ پس وجود محسوس با حواس و چشم و با چشم دل و بصيرت وجوديست كه با چشم ديده مىشود و حالات آن با چشم دل درك مىشود . اگر چنين نبود حكم نميشد به اين كه :

وَجَدْتُها وَ قَوْمَها - النمل / 24 و آيه فَلَمْ تَجِدُوا ماءً - النساء / 43 معنايش اينست كه بر دسترسى به آب توانا نيستيم و آيه :

مِنْ وُجْدِكُمْ - الطلاق / 6 يعنى توانائى شما و قدرت بر بىنيازىتان كه در معنى وجدان وُجْد تعبير مىشود ( اين واژه يعنى وجدان باشد حركت ضمه و فتحه و كسره حرف - و - هر سه حكايت شده است ) كه اندوه و محبت به وُجْد تعبير شده است خشم و غضب به مَوْجِدَة ، و ضاله به وُجُود تعبير و بيان مىشود .

عده‌اى از علما گفته‌اند موجودات سه نوعند :

1 - موجوداتى كه مبدء و پايانشان نامعلوم است و اين جز خداى تعالى