المفردات في غريب القرآن ( مفردات الفاظ قرآن با تفسير لغوى و ادبى قرآن ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٣٤٣

نصب

مترادف است ، چنان كه در بخل و بخل همين طور گفته مىشود . فرمود :

لا يَمَسُّنا فِيها نَصَبٌ - الفاطر / 35 ( سخن بهشتيان است كه ميگويند سپاس و شكر خدائى را كه حزن و اندوه از ما دور نمود و او پاداش دهنده شكر و سپاس است ) .

باب افعال اين فعل مثل - أَنْصَبَنِى كذا - است يعنى مرا به رنج انداخت ، شاعر ميگويد :

تاوبنى هم مع الليل منصب

- ( با رسيدن شب غم و اندوهى جانكاه به من بر - گشت و مرا فرا گرفت ) - هم نَاصِب - نقطه مقابل - عِيشَةٍ راضِيَةٍ * - است - نصب همان تعب و رنج و سختى است . در آيه گفت :

لَقَدْ لَقِينا مِنْ سَفَرِنا هذا نَصَباً - الكهف / 62 در مسافرتمان اين چنين رنجى بما رسيد . اسم فاعلش - نَاصِب است . خداى تعالى فرمود :

عامِلَةٌ ناصِبَةٌ - الغاشيه / 3 ( در وصف دوزخيان است ميگويد ، همه كارشان رنج و مشقت است - نَصِيب حظ و بهره معين و بر آمده .

أَمْ لَهُمْ نَصِيبٌ مِنَ الْمُلْكِ - النساء / 53 أَ لَمْ تَرَ إِلَى الَّذِينَ أُوتُوا نَصِيباً مِنَ الْكِتابِ - آل عمران / 23 و فَإِذا فَرَغْتَ فَانْصَبْ - نشرح / 7 يعنى ( همين كه فراغت يافتى به نيايش قيام كن هر چند با زحمت ، كه بگفته صاحب تبيان هر چند خطاب به پيامبر است اما عموميت دارد ) .