المفردات في غريب القرآن ( مفردات الفاظ قرآن با تفسير لغوى و ادبى قرآن ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٣٢٠

نزل

و اين واژه كه زاد و طعام بهشتيان را از سوى خداوند بيان مىكند در مورد دوزخيان و طعام ناگوارشان نيز به كار رفته است ميگويد :

لَآكِلُونَ مِنْ شَجَرٍ مِنْ زَقُّومٍ . . . هذا نُزُلُهُمْ يَوْمَ الدِّينِ - الواقعه / 56

دانش و آزادگى و دين و مروت * اين همه را بنده درم نتوان كرد يا آن ديگرى در داستان پير خار كن و جوان مغرور و عياش ميگويد : شكر گويم كه مرا خوار نساخت * به خسى چون تو گرفتار نساخت همره حرص شتابنده نكرد * بر در شاه و گدا راه نكرد داد با اين همه افتادگيم * عز آزادى و آزاده‌گيم نشانه شعرائى كه شعر را در خدمت رشد جامعه و خويشتن قرار ميدهند چنين است : إِلَّا الَّذِينَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصَّالِحاتِ وَ ذَكَرُوا اللَّهَ كَثِيراً وَ انْتَصَرُوا مِنْ بَعْدِ ما ظُلِمُوا وَ سَيَعْلَمُ الَّذِينَ ظَلَمُوا أَيَّ مُنْقَلَبٍ يَنْقَلِبُونَ مگر شاعرانى كه اهل ايمان و كار شايسته هستند و خداى را بسيار ياد ميكنند و براى انتقام از ستمى كه بر آنها ميرود از خداى يارى ميخواهند ، بلى ستمگران به زودى خواهند دانست كه به چه كيفرى و دوزخى بازگشت مىكنند . زيرا اين گونه شعرا به تهمت‌هاى عقيدتى ، نسبت به اشعار ناروا به آنان ، زندان و فقر و تبعيد از سوى قدرتهاى طاغى و ستمگر هميشه دست بگريبان بوده‌اند . و يك نمونه از اشعار شعراى دريوزه‌گر و خود فروخته اينست كه در باره سفاك‌ترين طاغوت‌ها ميگويد : چو كودك لب از شير مادر بشست * نخست او ز گهواره محمود گفت در مقابل اين شاعر ، شاعر آزاده‌اى در تفسير آيه‌اى از قرآن ميگويد : هر گياهى كه از زمين رويد * وحده لا إله هو گويد به بين تفاوت ره از كجاست تا به كجا از توحيد تا شرك و بت پرستى .