المفردات في غريب القرآن ( مفردات الفاظ قرآن با تفسير لغوى و ادبى قرآن ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٢١٨

مرض

وَ لَيَزِيدَنَّ كَثِيراً مِنْهُمْ ما أُنْزِلَ إِلَيْكَ مِنْ رَبِّكَ طُغْياناً وَ كُفْراً - المائده / 64 .

اين آيه كه در باره كفر و نفاق و طغيان قوم يهود است ، واژه نفاق و كفر و ساير رذيلت‌هاى اخلاقى آنها به مرضى تشبيه شده است كه يا مانع درك فضيلت‌ها در آنهاست مثل بيمارى جسمى و بدنى كه از رشد و كمال جسم جلوگيرى مىكند و يا اينكه آن پليديهاى عقيدتى و فكرىشان مانع هدايت شدن و رسيدن به حيات اخروى است كه در آيه زير آن زندگى جاودانه و سعادتمندانه اشاره نموده ميگويد :

وَ إِنَّ الدَّارَ الْآخِرَةَ لَهِيَ الْحَيَوانُ لَوْ كانُوا يَعْلَمُونَ - العنكبوت / 64 .

و يا اينكه بخاطر تمايلات نفسانى بر اعتقادات ناپسند است چنان كه بدن مريض به غذاهائى كه برايش مضر است تمايل دارد و بخاطر همين انگيزه‌هائى كه در ذهن و عقيده به صورت بيمارى و مرض ظاهر مىشود ميگويند « دوى صدر فلان و نخل قلبه » يعنى دلش از احمقى فاسد شده قلبش از صفات زشت تباه و فاسد گشته پيامبر صلّى اللّه عليه و إله فرمود :

« أىّ داء أدوأ من البخل » .

چه دردى از بخل و حسادت بدتر است .

شمس مَرِيضَة - در وقتى كه چيزى مثل ابرهاى خورشيد گرفتگى او را تاريك كند . أَمْرَضَ فلانٌ في قوله - عارضه‌اى برايش پيش آمد - تمريض - سرپرستى بيماران كه معنيش رفع بيمارى از اوست ، مثل - تغذيه - يعنى بيرون كردن خاشاك يا هر چيزى از چشم .