المفردات في غريب القرآن ( مفردات الفاظ قرآن با تفسير لغوى و ادبى قرآن ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ١٨٥

لام

ملك همان تصرف است مثل اينكه به كسى كه چوب بزرگى را بر ميدارد ميگوئى تو قسمت خودت را بگير و من سر ديگر چوب را .

- للّه كذا - شامل - للّه درّك - است كه در معنى اين عبارت گفته‌اند در مورد چيزى گفته مىشود كه شريف و عزيز است و جز خدا مالكى شايسته آن نيست و نيز گفته‌اند مقصود اينست كه ايجاد و خلقت او را به خداوندى كه بوجودش آورده نسبت دهند ، زيرا موجودات دو گونه‌اند - نوعى خداوند آن را بسبب طبيعى يا صفت آدمى بوجود ميآورد ( پديده‌هاى مادى جهان يا ساخته‌هاى فكرى انسانها ) و نوع ديگر ايجاد ابداعى خداوند است مثل آسمان و افلاك و از اين قبيل پديده‌ها ( انسان - حيوانات - نباتات و . . . ) .

اين نوع دوم وجودشان شريف‌تر و برتر از نوع اول است .

اما - لام - استحقاق مثل آيه :

لَهُمُ اللَّعْنَةُ وَ لَهُمْ سُوءُ الدَّارِ - الرعد / 25 ) .

يا وَيْلٌ لِلْمُطَفِّفِينَ - المطففين / 1 ) .

اين دو آيه مثل آيات : وَ لِلَّهِ مُلْكُ السَّماواتِ .

و لِلَّهِ جُنُودُ السَّماواتِ * است ولى در و - للّه - حرف لام حقيقت مالك توان خداوند را اثبات مىكند امّا در آيه - لَهُمُ اللَّعْنَةُ * - و وَيْلٌ لِلْمُطَفِّفِينَ - حرف لام چيزى را بيان ميدارد كه هنوز حاصل نشده است ولى در حكم حصول و قطعى بودن آن است زيرا كافران و كم فروشان استحقاق آن عذاب و سرنوشت را دارند .

بعضى از اديبان علم نحو گفته‌اند حرف - لام - در - لَهُمُ اللَّعْنَةُ * - يعنى عليهم اللعنة - بر آنها نفرين و دور باش باد . در آيه :

لِكُلِّ امْرِئٍ مِنْهُمْ مَا اكْتَسَبَ مِنَ الْإِثْمِ - النور / 11 ) .