الإتقان في علوم القرآن ( فارسى ) — الصفحة ٤٤٨
[ نامهاى زنان ]
عمران ؛ پدر مريم ، و بقولى پدر موسى نيز هست و برادر هارون كه برادر موسى نيست ، چنان كه در حديثى است كه مسلم آورده و در آخر كتاب خواهد آمد .
و عزير ، و تبّع - كه مرد صالحى بوده است - چنان كه حاكم روايت كرده ، و بقولى پيغمبر بوده - چنان كه كرمانى در عجايب خود حكايت نموده است .
و لقمان ؛ گفته شده : او پيغمبر بوده ، ولى بيشتر علما بر خلاف اين نظر دارند ؛ ابن ابى حاتم و ديگران از طريق عكرمه از ابن عبّاس آورده‌اند كه گفت : لقمان غلامى حبشى و نجّار بوده است .
و يوسفى كه در سورهء غافر ذكر شده .
و يعقوبى كه در اول سورهء مريم آمده ، بنا بر آنچه گذشت .
و تقى در فرمودهء خداوند در همان سوره : ( إِنِّي أَعُوذُ بِالرَّحْمنِ مِنْكَ إِنْ كُنْتَ تَقِيًّا ) « 1 » . گويند : تقى نام مردى است كه از والاترين مردم بوده است ، يعنى اگر در صلاح و درستى مثل تقى باشى . ثعلبى اين را حكايت كرده است .
و بقولى : نام مردى است كه مزاحم زنها مىشده ، و بقولى : پسر عموى مريم بوده كه جبرئيل به صورت او به نزدش آمده بود . اين دو قول را كرمانى در عجايب خود حكايت كرده .
[ نامهاى زنان ]
[ نامهاى زنان ]
و در قرآن از نامهاى زنان :
فقط مريم هست ، به جهت نكته‌اى كه در نوع كنايه گذشت ، و معنى مريم به زبان عبرانى خادم است .
و بقولى : زنى كه با پسران مغازله دارد . اين دو قول را كرمانى حكايت كرده است .
و بقولى : كلمهء بعل در فرمودهء خداوند : ( أَ تَدْعُونَ بَعْلًا ) « 2 » نام زنى بوده كه او را عبادت مىكرده‌اند ، اين قول را ابن عسكر حكايت كرده است .
( 1 ) مريم ، 18 ( 2 ) صافات ، 125