اسئله و اجوبه رشيدى ( فارسى ) — الصفحة ٢٨

[ رساله در اثبات حشر اجساد ]

ميكردذ كه آن جهت مبالغت كفته تا محال شمرند كه خلاص ايشان از دوزخ تواند بوذ . و اكر قائلى كويذ كه بجه معلوم ميشوذ كه اين عقوبتهاء مذكور جهت متكبّران است و آن يك عقوبت جهت مكذّبان ؟ .

كوئيم بموجبى كه شرح داذه شذ كه بيشتر حكمى و آياتى كه جهت مكذّبان منزل كشته معيّن . . . . . . « 1 » و در دوزخ فرموذه . و اكنون كه صفت تكبّر با آن اضافت شذه ، هر حكمى كه با آن اضافت شذه باشد بالضرورة بايذ كه جهت صفت تكبّر باشذ كه با آن اضافت شذه باشذ و : « حَتَّى يَلِجَ الْجَمَلُ فِي سَمِّ الْخِياطِ » « 2 » جهت مبالغه و تأكيد تا بكلّى اميذ منقطع باشذ از خلود در جنّت جه هيج كس استوار ندارذ كه خلاص ايشان از دوزخ توانذ بوذن ، جه تصوّر آنكه شتر از سوراخ سوزن بيرون روذ ، عظيم محال و ناممكن بوذ .

و ازين شيوه در قرآن مجيد به حكم : « إِنَّ اللَّهَ لا يَسْتَحْيِي أَنْ يَضْرِبَ مَثَلًا ما بَعُوضَةً فَما فَوْقَها » « 3 » تمثيلات فرموذه و آنجه فرموذه « فما فوقها » مرتبه توانذ بوذ كه از آن ناقص‌تر بوذ . و مرتبهء ناقص‌تر از پشه مرتبهء همان كرم مذكور باشذ كه همان قدر از حيوانيّت دارذ كه حركت داشته باشذ . لا جرم جهت تأكيد و مبالغه تا محال بندارند ، بذين موجب مثل زذه و بعضى مثل بطريق شرط و جزا فرموذه ، كقوله تعالى :

« فَإِنِ اسْتَقَرَّ مَكانَهُ فَسَوْفَ تَرانِي » « 4 » و در حال بازنموذه كه قرار نكرفته ، جه با وجود تجلّى قرار آن محال بوذ و مقوّى و مصدّق اين تقريرات كه در باب متكبّران ذكر كرده شذه ، آيات بسيار جهت وعيد متكبّران منزل كشته . اكثر آن را از قرآن انتخاب كرده درين موضع نوشته ميشوذ . در سورة هود فرموذه : « وَ تِلْكَ عادٌ جَحَدُوا بِآياتِ رَبِّهِمْ وَ عَصَوْا رُسُلَهُ وَ اتَّبَعُوا أَمْرَ كُلِّ جَبَّارٍ عَنِيدٍ وَ أُتْبِعُوا فِي هذِهِ الدُّنْيا لَعْنَةً وَ يَوْمَ الْقِيامَةِ ط أَلا إِنَّ عاداً كَفَرُوا رَبَّهُمْ أَلا بُعْداً لِعادٍ قَوْمِ هُودٍ » « 5 » و در سورة ابراهيم : « وَ اسْتَفْتَحُوا وَ خابَ كُلُّ جَبَّارٍ عَنِيدٍ . مِنْ وَرائِهِ جَهَنَّمُ وَ يُسْقى مِنْ ماءٍ صَدِيدٍ ه يَتَجَرَّعُهُ وَ لا يَكادُ يُسِيغُهُ وَ يَأْتِيهِ الْمَوْتُ مِنْ كُلِّ مَكانٍ وَ ما هُوَ بِمَيِّتٍ ط وَ مِنْ وَرائِهِ عَذابٌ غَلِيظٌ » « 6 » و در سورهء قصص : « وَ اسْتَكْبَرَ هُوَ وَ جُنُودُهُ » « 7 » . « فَنَبَذْناهُمْ فِي الْيَمِّ فَانْظُرْ كَيْفَ كانَ عاقِبَةُ الظَّالِمِينَ » « 8 » و هم در سورة قصص :

( 1 ) - در اصل : محو شده . ( 2 ) - الاعراف ( 7 ) : 40 ( 3 ) - البقره ( 2 ) : 26 ( 4 ) - الاعراف ( 7 ) : 143 ( 5 ) - هود ( 11 ) : 59 - 60 ( 6 ) - ابراهيم ( 14 ) : 15 . 16 . 17 ( 7 ) - القصص ( 28 ) : 39 ( 8 ) - ايضا : 40