بيان السعادة في مقامات العبادة ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٤١٢

تحقيق در اينكه تا انسان از اسارت نفسش بيرون نيايد از قرآن جز لفظ و عبارت چيزى درك نمىكند .

درنده خويى خود آنان است ؛ درك مىكنند ، نه مقامات عاليه و اخلاق ملكوتى و اوصاف الهى آنان را ، ازاين‌رو پيامبران را نسبت دادند به آنچه كه نسبت دادند پس ، الفاظى كه از قرآن شنيده و نقشى كه از آن ديده مىشود . اگر تنها لفظ و نقش قرآن باشد و متكلّم گويا به زبان قرآنى ، و نويسنده ، كاتب با دست قرآنى نباشد ؛ شيطان آن لفظ و نقش را از معانى آنها خالى نموده معانى ديگرى موافق با حالت و مرتبهء آن شخص در هنگام شنيدن و ديدن ، در وى ايجاد مىكند .

و اين معنى يكى از وجوه تحريف كلام از مواضع خود مىباشد . و آنان كسانى مىباشند كه دربارهء آنها گفته مىشود :

« فَوَيْلٌ لِلَّذِينَ يَكْتُبُونَ الْكِتابَ و يسمعونه و يبصرونه بِأَيْدِيهِمْ و اسماعهم و ابصارهم فَوَيْلٌ لَهُمْ مِمَّا كَتَبَتْ أَيْدِيهِمْ و سمعت آذانهم و ابصرت عيونهم وَ وَيْلٌ لَهُمْ مِمَّا يَكْسِبُونَ » « 1 » ؛ يعنى ، واى بر كسانى كه كتاب را نوشته و آن را مىشنوند و مىبينند با دستها و گوشها و چشمهاى خود پس واى بر آنان از آنچه دستهاى آنان مىنويسد و گوشهايشان مىشنود و چشمهايشان مىبيند و واى بر آنان از آنچه كسب مىنمايند .

شك داشتن و پذيراى « ريب » گرديدن ، از لشگريان جهل و نفس ، و دانش و فرمانبردارى از سپاهيان خرد و دل مىباشند .

پس از اين مقدّمه ، مىگوئيم : هر كس از اسارت نفسش بيرون نيايد ؛ كتاب را در هيچ مرتبه‌اى از مراتب آن در نمىيابد .

هر كه از اسارت نفس بيرون آيد در آنچه كه از كتاب درك مىكند در شكّ و ريب واقع نمىشود . پس كسانى كه در كتاب شكّ مىكنند ؛ شكّ آنان مربوط به مدركات ( دريافتها ) خودشان مىباشد . نه كتاب پس


( 1 ) بقره - 79