بيان السعادة في مقامات العبادة ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٢٦٦

[ سوره الفاتحة ( 1 ) : آيات 1 تا 7 ]

مىشوم » و أخرج « بيرون مىآيم » .

يا از مادهء « اسم » ( نشانه گذاردن ) باشد كه در واقع مىگوئيم : « أسم نفسى بسمة من سمات اللّه » ؛ يعنى : خود را به نشانه‌اى از نشانه‌هاى خدا علامت مىگذارم . چنانچه از حضرت رضا ( ع ) روايت شده است كه فرمود : « أسم نفسى بسمة من سمات اللّه » ؛ يعنى ، خود را به نشانه‌اى از نشانه‌هاى خدا مهر مىگذارم ؛ ( كه همان عبادت باشد ) .

از حضرت پرسيده شد « السمة » چيست ؟

فرمود : علامت ؛ يعنى ، نشانه است .

اين خبر ، خود تنبيه بر اين است كه گويندهء « بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ » لازم است بكوشد تا در موقع اين سخن ، نمونه‌اى از صفات خدا را در وجودش بيابد .

اين گفته امام كه آن علامت عبادت است ؛ اشاره دارد به اينكه ، بنده در موقع بيان اين گفتار ، سزاوار است از خود بينى كه در واقع بيرون شدن از عبادت و عبوديّت است خارج شود و از مالكيت و اختيار خود بيرون رفته تحت امر پروردگار خود ، داخل گردد و اين امر را در درون خود بيابد تا اينكه بيان اين كلمه از زبان او راست بوده در موقع بيان آن ميان خود و خدا دروغگو نباشد .

فرقى نمىكند كه ما ، از كلمهء « بِسْمِ اللَّهِ » انشاء اتّصاف به نشانه‌اى از نشانه‌هاى خدا اراده كنيم يا مقصود اخبار به اين اتّصاف باشد .

كلمه‌اى كه در تقدير گرفته مىشود « ابدأ - اقرأ . . . » ممكن است پيش از « بِسْمِ اللَّهِ » يا پس از آن در نظر گرفت ليكن اگر پس از « بِسْمِ اللَّهِ » در نظر بگيريم از جهت بزرگداشت و اهتمام به نام خدا مناسب‌تر است و حصر را هم مىرساند ؛ يعنى ، به نام خداى بسيار بخشنده مهربان منحصرا آغاز مىكنم .