بيان السعادة في مقامات العبادة ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٢٠٠

فصل يازدهم

پيغمبر ( ص ) از طريق عامهء ( اهل سنّت ) روايت شده است كه :

قرآن بر هفت حرف نازل شده است كه همهء آنها كفايت‌كننده و شفادهنده مىباشند .

اين خبر را مىتوانيم بر خبر ديگرى حمل كنيم كه فرمود : قرآن بر هفت حرف نازل شده است كه عبارتند از :

واداشتن و باز داشتن ، به رغبت آوردن و ترساندن ، دليل آوردن و داستان و مثل .

و در روايت ديگر فرمود : باز داشتن ، واداشتن ، حلال ، حرام ، محكم ، متشابه و مثلها .

وجه اين حمل اين است كه « احرف » يعنى حرف‌ها كه در روايت نبوى آمده عبارت از اقسام آيات قرار داده شود ، همچنين ممكن است خبر فوق بر گستردگى وجوه قرآن از جهت لفظ به اعتبار لغتهاى مختلف و يا از جهت قرائتهاى گوناگون حمل شود و نيز مىتوانيم بر وجوه مختلف از جهت معانى متعدد ، طولى يا عرضى حمل كنيم .

از امام صادق ( ع ) روايت شده است كه به او گفته شد كه :

احاديثى كه از شما نقل مىشود مختلف است .

حضرت فرمود : قرآن بر هفت حرف نازل شده است و كمترين حقّى كه امام دارد اين است كه بتواند بر هفت وجه فتوا دهد .

سپس گفت : هذا عَطاؤُنا فَامْنُنْ أَوْ أَمْسِكْ بِغَيْرِ حِسابٍ « 1 » ؛ يعنى ، اين است بخشش ما ، خواهى ( با بيان آن ) بر مردم منّت گذار يا ( از بيان آن ) خوددارى كن ، مورد حساب و مسئوليت واقع نمىشوى .

اين خبر ، اشعار به اين دارد كه منظور از احرف وجوهى است كه در


( 1 ) سوره ص - 39