نور هدايت ( شرح معارف فرازهاى كليدى ادعيه بر اساس كتاب اقبال الاعمال) (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ١٧١

معناى حُسنى و اختصاص آلاء به حضرت حقّ

و نيز به آيات شريفه سوره‌ى الرّحمن اشاره دارد كه آلاء و نعمت‌هاى الهى در آن ذكر شده است .

2 . جمله‌ى اوّل : « لَكَ الْأَسْماءُ الحُسْنى كُلُّها وَ الْأَمثالُ العُلْيا »

در مقام مبرّا نمودن حضرت حقّ سبحانه از هر نقص است ، مانند تسبيح كه چنين امرى در آن ملحوظ است و در واقع مىخواهد بفرمايد : همه‌ى اسم‌هاى الهى ، حُسنى و پاكيزه از هر گونه نقص و كثرت است و تعدّد در آن راه ندارد ، بلكه عينيّت با ذات دارد ، چنان كه مىفرمايد :

اللَّهُ لا إِلهَ إِلَّا هُوَ لَهُ الْأَسْماءُ الْحُسْنى « 1 »

خدا است كه معبودى جز او نيست ، و نيكوترين نام‌ها [ و كمالات ] تنها از آن او است .

و از بندگانش مىخواهد كه او را به اسماى حُسنى بخوانند :

وَ لِلَّهِ الْأَسْماءُ الْحُسْنى فَادْعُوهُ بِها « 2 »

و نام‌ها [ و كمالات ] نيكوتر تنها براى خدا است ، پس او را با آن‌ها بخوانيد .

و به بيان ديگر مىفرمايد اگرچه خلايق صفات و كمالاتى دارند و به آن ديده و خوانده مىشوند ، ولى كمالات واقعى مخصوص ذات حضرت حقّ است ، بلكه هر منزلت و برترى كه آفريده‌ها دارند ، به او دارند .

3 . از توضيح گذشته در ذيل جمله‌ى اوّل ، اختصاص كبريائيّت و نعمت‌ها به حضرت حقّ - كه در جمله‌ى دوّم آمده است : « وَ لَهُ الْكِبْرِيآءُ وَ الآلآءُ » - روشن مىشود و نيز دليل اين كه چرا در ذيل آيات شريفه فرموده : وَ لَهُ الْمَثَلُ الْأَعْلى يا لَهُ الْكِبْرِياءُ يا هُوَ الْعَزِيزُ * يا كُلٌّ لَهُ قانِتُونَ * معلوم مىگردد . و نيز روشن مىشود كه چرا در ذيل برخى آيات ، علاوه بر اشاره به اين كه همه چيز از حضرت حقّ و به او است ، و هيچ كس و هيچ چيز خود به خود هستى و كمالى ندارد ، خواننده را به اين نكته كه عنايت‌هاى او به حكمت است ، توجّه مىدهد و مىفرمايد : وَ هُوَ الْعَزِيزُ الْحَكِيمُ * .


( 1 ) . سوره‌ى طه ، آيه‌ى 8 . ( 2 ) . سوره‌ى اعراف ، آيه‌ى 180 .