منهاج النجاح في ترجمة مفتاح الفلاح (فارسى) — الصفحة ٤٠٦

توضيح : [ تفسير مفردات دعاهاى مذكور ]

« فلا تجعلنى للبلاء غرضا »

. غرض - به غين نقطه دار مفتوحه و راء بىنقطهء مفتوحه - به معنى هدف و نشانهء تير است ، پس غرض بلاء به معنى هدف سهام بلا باشد .

« و لا لنقمتك نصبا »

نصب - به نون و صاد بىنقطهء مفتوحتين - نزديك است به معنى غرض كه هدف باشد .

« و لا تتبعنى ببلاء على اثر بلاء »

تتبع بر وزن تكرم ، و اثر - به كسر همزه و فتح آن هر دو آمده است و سكون ثاء به سه نقطه - به معنى بعد است ، عرب مىگويد : خرجت على اثره اى بعده بقليل ، يعنى بيرون آمدم بعد ازو به اندك زمانى .

« لك العتبى »

- به ضمّ عين بىنقطه و سكون تاء به دو نقطهء فوقانيّه - به معنى مؤاخذه است ، و معنى آن آنكه : تو سزاوارى به آنكه مرا مؤاخذه نمائى به سبب زشتى اعمال و ناشايستگى افعال من .

« ام من اهل السّعادة خلقتنى فابشّر رجائى »

ابشّر - به باء به يك نقطه و تشديد شين نقطه دار - مأخوذ از بشارت است ، و كلام استعاره است ، و شايد كه به نون ساكنه و شين نقطه دار مضمومه خوانده شود به معنى ابسط كه عبارت از گسترانيدن است ، يعنى : اميد خود را بگسترانم و پهن سازم از شادى و خوشحالى .

« ام لضرب المقامع خلقت اعضائى »

مقامع جمع مقمعه - به كسر ميم و سكون قاف است - و آن چيزى است مثل عمود كه به آن مىزنند ، چنانچه خداى تعالى در صفت عذاب اهل دوزخ فرموده كه : وَ لَهُمْ مَقامِعُ مِنْ حَدِيدٍ « 1 » ، يعنى :

مهيّا و آماده است به واسطهء عذاب ايشان عمودها و گرزهاى آهنى .

« ام لشرب الحميم خلقت امعائى »

حميم آب بسيار گرمى است كه چون دوزخيان تشنه مىشوند به ايشان مىدهند كه رفع تشنگى از خود به آن نمايند ، يا آبى كه دوزخيان بدن خود را بدان مىشويند . و امعاء جمع معى - به كسر و

( 1 ) سورهء حج : 22 - آيهء 21 .