منهاج النجاح في ترجمة مفتاح الفلاح (فارسى) — الصفحة ٣٥٩
توضيح [ تفسير مفردات عبارات مذكور ]
چه ساعت از شب است ؟ آن حضرت فرمودند : بعد از آنكه از شب نصفى گذشته باشد تا ثلث آخر آن » .
و روايت كرده است رئيس المحدثين در كتاب « من لا يحضره الفقيه » به سند صحيح از عبد اللَّه بن سنان كه سؤال نمود از امام به حق ناطق امام جعفر صادق عليه السّلام از از تفسير قول خداى تعالى : سِيماهُمْ فِي وُجُوهِهِمْ مِنْ أَثَرِ السُّجُودِ . « 1 » پس آن حضرت در مقام جواب او در آمده و فرمودند :
هو السّهر في الصّلاة .
يعنى « بيدارى شب و بر پاى داشتن نماز است » كه وقتى كه بندهء مؤمن در شب بواسطهء نماز بيدارى مىكشد و در روز آثار آن بيدارى و كثرت سجود در ناصيهء او ظاهر و پيدا مىشود . و نعم ما قال الشّاعر :
آن را كه نشان ضرب عشق است * از چهرهء او چو نور پيداست
و روايات در باب نماز شب و فضيلت آن از ارباب عصمت و اصحاب هدايت - صلوات اللَّه و سلامه عليهم - بسيار است .
توضيح [ تفسير مفردات عبارات مذكور ]
توضيح [ تفسير مفردات عبارات مذكور ]
بيان كنيم آن چيزى را كه درين مقدمه واقع است و محتاج به بيانست :
« إِنَّ ناشِئَةَ اللَّيْلِ » بعضى از مفسّرين تفسير كرده‌اند ناشئه را به نفسى كه بر مىخيزد از جامهء خواب نائم به واسطهء نماز شب و اين تفسير نزديك است به آنچه امام عليه السّلام بيان آن فرموده‌اند .
« و أَشَدُّ وَطْئاً » به معنى برخاستن است از جامهء خواب از روى كلفت ، يا مراد ثبات قدم است در عبادت . و بعضى از قرّاء سبعه وطاء به مدّ خوانده‌اند ، و برين تقدير ، مراد موافق بودن دل است با زبان در اخلاص عمل .
« وَ أَقْوَمُ قِيلًا » مراد اشدّ قولا است به واسطهء حضور دل در آن وقت از براى عبادت پروردگار .
( 1 ) سورهء فتح : 48 - آيهء 29 .