منهاج النجاح في ترجمة مفتاح الفلاح (فارسى) — الصفحة ٣٣٩

[ تفسير مفردات حديث شريف ]

پدر عاليمقدار خود روى و در خواست خادمى كنى كه كفايت تعب و مشقّت تو كند ، و ترا نبايد اين قدر تعب كشيد . پس حضرت صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم فرمودند : آيا نمىخواهيد كه بياموزم شما را چيزى كه بهتر از خادم باشد براى شما ؟ هر گاه كه شما به جامهء خواب درآئيد سى و چهار مرتبه اللَّه اكبر بگوئيد ، سى و سه مرتبه سبحان اللَّه ، و سى و سه مرتبه الحمد للَّه .

بعد از آن فاطمه عليها السّلام سر مبارك خود از زير لحاف بر آوردند و فرمودند : راضى شدم از خداى تعالى و رسول او ، راضى شدم از خداى تعالى و رسول او به آنچه ايشان بهتر دانسته‌اند » .

[ تفسير مفردات حديث شريف ]

[ تفسير مفردات حديث شريف ]

مناسب نمود درين مقام توضيح بعضى از الفاظ كه اين حديث متضمّن آنست و محتاج به بيان است .

« حتّى مجلت يداها »

مجلت - به فتح جيم و كسر جيم - هر دو آمده است ، و مراد از آن آبله است كه از شدت كار كردن در دستها بهم مىرسد .

« و كسحت البيت »

- به سين و حاء بىنقطه - به معنى جاروب كشيدن خانه است .

« و دكنت ثيابها »

- به دال بىنقطه و كاف مكسوره و نون بعد از كاف - ، سياه شدن و چركين گشتن رخت است .

« لو اتيت اباك »

جواب لو در كلام محذوف است به سبب دلالت مقام بر آن ، و كلام درين تقدير است كه : لو اتيت اباك فسألته خادما يكفيك حرّما انت فيه من العمل لأعطاك .

« فسألته خادما »

خادم را اطلاق مىكنند بر غلام و كنيز ، و تذكير و تأنيث در آن مساوى است ، و اطلاق خادمه - به تا - بر جاريه غلط است .

« يكفيك حرّ ما انت فيه »

حرّ - به حاء و راء بىنقطه - به معنى تعب و شدت