الجمان في تشبيهات القرآن ( فارسى ) — الصفحة ١٦٩

[ تشبيه در سورهء نور ]

420 و خرق مخوف قد قطعت بجسرة * إذا خبّ آل وسطه يترقرق

« 40 » و شبيب بن البرصاء « 41 » گفته است : [ از بحر طويل ]

421 و مغبرة الآفاق يجرى سرابها * على أكمها وسط الضّحى يتموّج

و شاعر رجزسرا گفته است : [ از بحر رجز ]

422 و بلدة يسير جارى آلها * يرى بها العوهق فى وآلها

« 42 »

423 كالنّار جرّت طرفى حبالها * لو لا حديث النّفس لم أبالها

العوهق : شترمرغ يعنى : تنه آن شترمرغ در سراب ، درشت شد ، پس ( در درشتى ) همانند ناقه است ، شاعر مىگويد : اگر نه اين بود كه گفته مىشد كه من ترسويم ، به اين سرزمين پا نمىنهادم .

و ذو الرّمّة نيز گفته است : [ از بحر وافر ]

424 و ساحرة السّراب من الموامى * ترقّص فى عساقلها الأروم

« 43 »

425 يموت قطا الفلاة بها أواما * و يهلك فى جوانبها النّسيم

426 بها غدر و ليس لها بلال * و أشباح تجول و لا تريم

« 44 » و شاعر ديگرى گفته است : [ از بحر طويل ]

427 و قلتم لنا كفّوا الحروب لعلّنا * نكفّ وثّقتم لنا كلّ موثق

428 فلمّا كففنا الحرب كانت عهودكم * كلمع سراب بالملإ متألّق

لعلّ در اينجا براى معنايى جز شكّ آمده است ، و از آن معنى است گفتار


( 40 ) - ديوان او ، ص 118 ، چاپ بيروت . ( 41 ) - وى شاعرى از روزگار اسلامى و باديه‌نشين ، و از شاعران دربار امويان است . ( الاغانى ، ج 11 ، ص 171 ملاحظه شود ) ( 42 ) - عوهق : شترمرغ دراز است ، و معانى بسيار ديگرى نيز دارد . ( لسان العرب ، ريشه ( عهق ) ) ( 43 ) - در نسخه اصل چنين است ، امّا در ديوان ، ص 591 ( بجاى ساحرة ) ساجرة ضبط شده است . ( 44 ) - ديوان ذى الرّمّة ، ص 592 .