بخشى از تفسيرى كهن ( فارسى ) — الصفحة ٥٤
1 بخشى از تفسيرى كهن
چنان كه ياد كرديدى پدرانتان را اندر جاهلى پيش از مسلمانى . أَوْ أَشَدَّ ذِكْراً . و بيش از آن ياد كنيد مر خداى را اندر مسلمانى كه پدرانتان را ياد كرديدى اندر جاهلى .
پس بگفت كه كافران سپس حجكردن چه خواستندى ، و مومنان چه خواهند همى . فَمِنَ النَّاسِ مَنْ يَقُولُ رَبَّنا آتِنا فِي الدُّنْيا . گفتا از آدميان كسهايىاند كه گويند بار خدايا ، بدهمان اندرين جهان از اين جهان اشتر خواستندى و گاو و گوسپند و زن و فرزند ؛ و آن جهان نخواستندى . وَ ما لَهُ فِي الْآخِرَةِ مِنْ خَلاقٍ . و مر ايشان را اندران جهان نصيب نيست از دهشت او كرامت خداى .
آيهء 201 وَ مِنْهُمْ مَنْ يَقُولُ رَبَّنا آتِنا فِي الدُّنْيا حَسَنَةً . و ز مردمان كسهااند بدل ايشان دعا كنند و گويند : بار خدايا ، بدهمان اندرين جهان نيكوى . وَ فِي الْآخِرَةِ حَسَنَةً .
و اندران [ جهان ] نيكوى .
حسن بصرى گفت : حسنهى اين جهان علم است و عبادت ؛ [ 69 ] و حسنهى آن جهان بهشت است .
و ضحّاك گفت : حسنهى اين جهان روزى حلال است و كار نيكوست ، و حسنهى آن جهان رستگارى از آتش است .
و قتاده گفت : حسنهى اين جهان عافيت است ، و حسنهى آن جهان عاقبت است ؛ و سدى گفت : حسنهى اين جهان خواسته است ، و حسنهى آن جهان بهشت است .
و سهل تسترى گفت : حسنهى اين جهان علم و عبادت است مر خداى را عزّ و جلّ به اخلاص ، و حسنهى آن جهان خشنودى خداى است .
وَ قِنا عَذابَ النَّارِ . برهان ما را از آتش دوژخ . اين دعاى مومنان است ، خداى گفت عزّ و جلّ .
آيهء 202 أُولئِكَ لَهُمْ نَصِيبٌ مِمَّا كَسَبُوا . ايشان كه اهل اين صفتاند مر ايشان را اندران جهان نصيبى بود تمام بدانچه بكردند از طاعت و از حج و ز دعا . وَ اللَّهُ سَرِيعُ الْحِسابِ . و خداى عزّ و جلّ زود رساند مر ايشان را بدين پاداش از پس شمار .
انس بن مالك گفت كه پيغامبر گفت : گروهى از امّتان من فرود آيند اندر