بخشى از تفسيرى كهن ( فارسى ) — الصفحة ٥٢

1 بخشى از تفسيرى كهن

مقيم باشد به مكه ، و ز مسافران باشد ؛ و هركه اهل او اندر حرم باشد ، فرو قربان واجب نشود و نه روزه . وَ اتَّقُوا اللَّهَ . [ 66 ] بترسيد از خداى ، و حلال مداريد اندر حج و عمره آنچه نشايد مر شما را . وَ اعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ شَدِيدُ الْعِقابِ . و بدانيد كه عقوبت خداى سخت است مر ان كس را كه عقوبت كندش .

آيهء 197 الْحَجُّ أَشْهُرٌ مَعْلُوماتٌ . عبد اللّه بن مسعود گفت و ابن عبّاس و ابن عمر : وقت حرم گرفتن مر حج را ماه شوّال است و ذو القعده و ده روز ذو الحجّه . هران كسى كه برون اين ماهها حرم گيرد ، سنّت را خطا كرده باشد . فَمَنْ فَرَضَ فِيهِنَّ الْحَجَّ . و هركه حرم گيرد و فر خويشتن واجب كند اندرين ايام حجى . فَلا رَفَثَ وَ لا فُسُوقَ وَ لا جِدالَ فِي الْحَجِّ . فضول نى دشنام نى و ستيهيدن نى فا يار ، اى نام زنا مبراد .

و بهرى گفتند : زنا مكناد و دشنام مدهاد و فا عديل به راه مستيهاد « 1 » . وَ ما تَفْعَلُوا مِنْ خَيْرٍ يَعْلَمْهُ اللَّهُ . و هرنيكوى كه كنيد اندر راه حج خداى آن را بداند و فر ان ثواب دهد اندران جهان . وَ تَزَوَّدُوا فَإِنَّ خَيْرَ الزَّادِ التَّقْوى . ضحّاك گفت : اهل يمن چو مسلمان شدند ، به حج آمدندى فىزاد ، و گفتندى كه خداىمان روزى بدهد . اين آيت بيامد ، گفت : زاد فرداريد مر راه حج را ، و فر مردمان تكيه مكنيد .

ابن عبّاس گفت : زاد فرداريد بدان مقدارى كه خويشتن را از روى خلق فى نياز داريد ؛ وار نى فر خداى توكّل كنيد ، كه بهترين راههاى زاد اين جهان پرهيز است .

وَ اتَّقُونِ يا أُولِي الْأَلْبابِ . و ز من بترسيد يا خردمندان ، و به كسى ميل مكنيد جز به من .

و مكحول گفت : معنى آنكه زاد فر داريد ، اى يار نيك طلب كنيد مر سفر را .

آيهء 198 لَيْسَ عَلَيْكُمْ جُناحٌ أَنْ تَبْتَغُوا فَضْلًا مِنْ رَبِّكُمْ . كلبى گفت : چو دهه‌ى گوسپندكشان اندر آمدى ، دست از بيع و ز شرى فاز گرفتندى ، و پيش از روز ترويه به يك روز ، و روز ترويه و روز عرفه [ 67 ] بازارها فرداشتندى ، اين آيت بيامد : لَيْسَ عَلَيْكُمْ جُناحٌ . فر شما مومنان‌ايد بزه نى . أَنْ تَبْتَغُوا فَضْلًا مِنْ رَبِّكُمْ . كاز خداى طلب

( 1 ) . متن : مستيها .