بخشى از تفسيرى كهن ( فارسى ) — الصفحة ٤٢

1 بخشى از تفسيرى كهن

بفرمودم‌تان زندگانى است ، و آن آن بود كه كشنده از كشتن فاز ايستد ، از بيم آن را كاو را قصاص كنند اندران بقاء او بود و بقاء جز او . يا أُولِي الْأَلْبابِ . يا خردمندان از آدميان . لَعَلَّكُمْ تَتَّقُونَ . تا بپرهيزيد از ريختن خون از بيم قصاص .

آيهء 180 كُتِبَ عَلَيْكُمْ إِذا حَضَرَ أَحَدَكُمُ الْمَوْتُ إِنْ تَرَكَ خَيْراً . فريضه كرد خداى فر شما ، چو نزديك آيد يكى را از شما مرگ اگر مال دست فاز دارد . الْوَصِيَّةُ لِلْوالِدَيْنِ وَ الْأَقْرَبِينَ . وصيّت‌كردن مر مادر را و پدر را و خويشان . بِالْمَعْرُوفِ . به مقدار فى اسراف . حَقًّا عَلَى الْمُتَّقِينَ . واجب است وصيّت فر مومنان كه وصيّت كنند چنان كه بفرمودشان خداى عزّ و جلّ . [ 53 ]

مفسّران گفتند : وصيّت مادر و پدر منسوخ شد بابت ميراث . پيغامبر گفت عليه السّلم : وصيّت روا نيست مر ميراث‌خواره را . و همه مفسّران گفتند كه خير اندرين آيت خواسته است .

قتاده گفت : اگر هزار درم دست فاز دارد ، وصيّت كند . و ابن عبّاس گفت : هركه شست دينار دست فاز ندارد ، وصيّت نبود فروواجب .

آيهء 181 فَمَنْ بَدَّلَهُ بَعْدَ ما سَمِعَهُ . و هران كسى از وصيان كه بگرداند اندرز مرده را سپس از آنكه شنوده باشد از وى . فَإِنَّما إِثْمُهُ عَلَى الَّذِينَ يُبَدِّلُونَهُ . بزه آن فر آن كسها كش بگردانند . إِنَّ اللَّهَ سَمِيعٌ عَلِيمٌ . خداى شنواست مر اندرز مرده را ، و داناست به عدل و جور مرده .

آيهء 182 فَمَنْ خافَ مِنْ مُوصٍ جَنَفاً أَوْ إِثْماً . و هران كسى كاز وصيان بداند كه وصيّت‌كننده ميل كردست اندر وصيّت يا جور كردست .

كلبى گفت و مقاتل : جنف جور بود و اثم خطا بود . و مجاهد گفت و سدى :

جنف خطا بود و اثم عمد بود . فَأَصْلَحَ بَيْنَهُمْ . ميان ميراث‌خواران از پس مرگ او صلح كند ، و آن را كه از سيك زيادت كردست فاز سيك فاز آرد . فَلا إِثْمَ عَلَيْهِ . و فر وصى بزه نى اندر آنچه كند . إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَحِيمٌ .