بخشى از تفسيرى كهن ( فارسى ) — الصفحة ٩

1 بخشى از تفسيرى كهن

چنان كه موسى آورده بود . خداى گفت عزّ و جلّ : وَ لَقَدْ جاءَكُمْ مُوسى بِالْبَيِّناتِ .

موسى آورده بود سوى پدران‌تان نشانيها و برهانهاى نبوت ، چو عصا و چو دست ، و جز آن . ثُمَّ اتَّخَذْتُمُ الْعِجْلَ مِنْ بَعْدِهِ . پس جدان‌تان ، از پس ازان كه غايب شد موسى [ 8 ] ازيشان ، بپرستيدند گوساله را بدل آنكه خداى را پرستيدند همى . وَ أَنْتُمْ ظالِمُونَ .

و شما ستمگاران تنهاى خود بوديد بدان كه گوساله پرستيديد ، اى خداىتان . اگر محمّد عليه السّلم اين نشانى كه بخواهيد همىبيارد ، مخالف شويد مرورا ، چنان كه مخالف شدند جدّان‌تان مر موسى را عليه السّلم .

آيهء 93 وَ إِذْ أَخَذْنا مِيثاقَكُمْ . و ياد كنيد چو فر شما يعنى فر جدّان‌تان پيمان گرفتيم . وَ رَفَعْنا فَوْقَكُمُ الطُّورَ « 1 » . و كوهى را از كوههاى فلسطين از بن بكنديم و زبر سرهاتان فازداشتيم اندر هوا به وقت موسى عليه السّلم . خُذُوا ما آتَيْناكُمْ بِقُوَّةٍ . و بگفتيم مر جدان‌تان را بگيريد آنچه اندر توريت است بنيرو ، و به دو كار كنيد و فرو دايم باشيد . وَ اسْمَعُوا . و فرمان بردار باشيد ما را . قالُوا سَمِعْنا وَ عَصَيْنا . جواب كردند جدّان‌تان مر موسى را عليه السّلم . سَمِعْنا وَ عَصَيْنا .

مفسّران اختلاف كردند اندر معنى اين آيت . بهرى گفتند : شنوديم گفتار ترا اى موسى و عاصى شديم فرمان ترا . و مقاتل گفت : شنوديم گفتار ترا اى موسى كه ما را بترسانيدى به دو از كوه ، و فىفرمان شديم گفتار ترا . ما نپذيريم مر آن را كه بياوردى زى ما .

و خواجه بو سهل انمارى گفت : مطيعيم گفتار ترا اكنون ، و فىفرمان بوديم مر ترا از پيشتر ؛ و اگر سبب كوه نبودى ، ما مطيع نبوديمى ترا . وَ أُشْرِبُوا فِي قُلُوبِهِمُ الْعِجْلَ بِكُفْرِهِمْ . و اندر خورده شد اندر دلهاشان دوستى « 2 » گوساله پرستيدن . قُلْ بِئْسَما يَأْمُرُكُمْ بِهِ إِيمانُكُمْ إِنْ كُنْتُمْ مُؤْمِنِينَ .

مقاتل گفت : اگر دوستى گوساله پرستيدن اندر دلهاتان برابر دوستى آفريدگارتان است بد گروشا كه بنده را به كفر فرمايد [ 9 ] اى اگر شما مؤمن بوديدى ،

( 1 ) . در متن : « و رفعنا فوقكم الطور » مكرّر آمده است . ( 2 ) . متن : مكرر است .