بخشى از تفسيرى كهن ( فارسى ) — الصفحة ٦٥
1 بخشى از تفسيرى كهن
و مردى بيامد به سوى پيغامبر عليه السّلم و گفت : يا رسول اللّه ، مى هلاك كننده است مر خواسته و برنده است مر عقل را . دعا كن تا خداى بيان كند مراد خويش اندرو ما را . اين آيت بيامد ، گفت : ترا همىپرسند اى محمّد از مى خوردن و از مقامرىكردن . قُلْ فِيهِما إِثْمٌ كَبِيرٌ . بگوى مر ايشان را كاندر مى خوردن و مقامرى كردن بزهى بزرگ است .
ابن عبّاس گفت : بزه مى دست فاز داشتن نمازست از مستى و بزه مى حلال داشتن آن است كه بيافتندى فر مقامرى . وَ مَنافِعُ لِلنَّاسِ . و اندر مى و مقامرى منفعت است مر مردمان را . منفعت مى و مقامرى آن بودى كه لذّت يافتندى به مى خوردن و سود كردندى به فروختن مى و مقامرى كردن پيش از حرامى مى و مقامرى . وَ إِثْمُهُما أَكْبَرُ مِنْ نَفْعِهِما .
مقاتل سليمن گفت : بزه مى خوردن و مقامرىكردن سپس حرامى بيشاز منفعتى كه بودى پيش از حرامى .
و بو سهل انمارى گفت : بزهى مى خوردن و مقامرىكردن بدان وقت كه حرام بود بيشاز آن منفعتكشان بود [ 83 ] به وقت حلالى ، اين آيت بيامد . اندرين آيت خداى عيب مى ياد كرد و حراميش پيدا نكرد . و ياران دو گروه شدند : يكى گروه گفتند : خير نيست اندر چيزىكه ما را از نماز خداى فاز دارد . و ديگر گروه گفتند :
بخوريم از بهر آن منفعتى را كاندروى است . تا آن هنگام شبى مهمان بودند بهرى از ياران پيغامبر عليه السّلم به خانهى عبد الرّحمن بن عوف ، و مى همىخوردند تا وقت نماز شام فراز آمد . و مى مر ايشان را اندر يافته بود . يكى از ايشان امامى كرد مر ايشان را . و قُلْ يا أَيُّهَا الْكافِرُونَ « 1 » . بخواند . فر زبانش چنان رفت : قُلْ يا أَيُّهَا الْكافِرُونَ أَعْبُدُ ما تَعْبُدُونَ « 2 » . آن آيت بيامد : يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لا تَقْرَبُوا الصَّلاةَ وَ أَنْتُمْ سُكارى « 3 » . اى مومنان ، به نماز مياييد و شما مست باشيد . حَتَّى تَعْلَمُوا ما تَقُولُونَ « 4 » . تا
( 1 ) . سورهء كافرون ، آيهء 1 . ( 2 ) . سورهء كافرون ، آيهء 2 . ( 3 ) . سورهء نساء ، آيهء 43 . ( 4 ) . سورهء نساء ، آيهء 43 .