الحقائق في محاسن الأخلاق ( فارسى ) — الصفحة ٣٦٠

فصل [ در عدم جواز رؤيت خدا با چشم ]

و آيا در عالَم چيزى هست كه جميل‌تر و عالىتر و شريف‌تر و كامل‌تر باشد از آفرينندهء تمامى چيزها و به كمال رسانندهء آنها و ترتيب‌دهنده و انشاكننده و اعاده نماينده و تدبيركننده و ترتيب‌دهندهء آنها ؟ ! پس سزاوار آن است كه دانسته شود كه لذّت معرفت به خدا اقوى از ساير لذّتهاست از براى كسى كه طبيعت معرفت را داشته باشد .

و باز هركه خدا را شناخت مىداند كه لذّتهايى كه مقرون به شهوتهاى مختلف مىباشد گويا در تحت لذّت معرفت مندرج است ، چنانچه گفته‌اند :

كانت لقلبي أهواء مفرَّقَةٌ * فاستجمعت إذ رأتك العين أهوائي

فصار يحسدني من كنت أحسده * فصرتُ مولى الورى إذ صِرْتَ مولائي

تركت للناس دنياهم و دينهم * شغلًا بذكرك يا ديني و دنيائي

يعنى دل من هواهاى پراكنده داشت و هنگامى كه چشم من تو را ديده « 1 » هواهاى من جمع شد . و كسى كه من حسد به او مىبردم « 2 » الحال او حسد به من مىبرد . و چون تو مولاى

[ m . a 83 ]

من شدى من مولاى مردمان شدم . و واگذاشتم از براى مردمْ دنيا و دين ايشان را از براى آنكه مشغول شدم به ذكر تو اى دين و دنياى من !

فصل [ در عدم جواز رؤيت خدا با چشم ]

فصل [ در عدم جواز رؤيت خدا با چشم ]

بدان كه فرقى نيست در رؤيت ميان دنيا و آخرت . و « 3 » همچنان‌كه جائز نيست رؤيت خدا در دنيا به چشم و ديده همچنين جائز نيست رؤيت او در آخرت به چشم و ديده . و همچنان‌كه جائز است « 4 » رؤيت او در آخرت به دل و ديدهء باطنى از براى صاحبان بصيرت - و مراد نهايت ظهور و « 5 » وضوح است كه به مشاهده و ملاقات

( 1 ) . ديده / s ديد . ( 2 ) . مىبردم / s مىبرم . ( 3 ) . a s - و . ( 4 ) . است / m نيست ! ( 5 ) . a - ظهور و .