افغانستان ( مجموعه مقالات ) ( فارسى ) — الصفحة ١٦٤

[ شرح گزارش‌هاى باستان‌شناسى دقيق ]

عملا به حفريات در افغانستان دست نزدند . در 1317 ش / 1938 دو تن انگليسى ( بارگر « 1 » و رايت « 2 » ، 1941 ) به بررسى مختصرى اقدام كردند .

مورتيمر ويلر « 3 » ( ص 57 - 65 ) ، مدير كل باستان‌شناسى در هند ، در 1326 ش به مدت سه هفته رسما از افغانستان ديدن كرد . دوكاردى « 4 » در 1329 ش در استانهاى قندهار و فراه به گردآورى نمونه‌هايى سطح الارضى دست زد . سرانجام در زمستان 1329 ش طى دومين سفر تحقيقاتى هيئت متعلّق به موزهء تاريخ طبيعى ايالات متحده « 5 » به سرپرستى فرسرويس « 6 » حفريات آغاز شد و دوپرى « 7 » به بررسى شمشير غار و ده مراسى غندى در 27 كيلومترى جنوب‌غربى قندهار پرداخت . حاصل اين تحقيقات كشف نخستين اطلاعات از عصر مفرغ در خاك افغانستان بود . تحقيقات بعدى امريكاييان عمدتا در زمينهء دورهء ماقبل تاريخ بود .

در 1333 ش كون « 8 » در قره‌كمر به كشف صنعت تيغ‌سازى متعلّق به دورهء پارينه‌سنگى علياى اورينياكى « 9 » ( حدود 32000 سال پيش از ميلاد ) و ديگرى متعلّق به دورهء مزوليتيك « 10 » ( حدود 500 ر 10 سال پيش از ميلاد ) توفيق يافت . دوپرى ( تا 1359 ش مدير هيئت موزهء تاريخ طبيعى آمريكا و از آن به بعد نمايندهء هيئتهاى تحقيقات ميدانى دانشگاههاى امريكا « 11 » ) در 1338 ش در شمال افغانستان به بررسى گسترده‌اى دست زد ؛ سپس

( 1 ) . E . Barger . ( 2 ) . P . Wright . ( 3 ) . R . E . Mortimer Wheeler . ( 4 ) . B . Decardi . ( 5 ) . American Museum of Natural history ( AMNH ) . ( 6 ) . W . Fairservis . ( 7 ) . L . Dupree . ( 8 ) . C . Coon . ( 9 ) . Aurignacian Upper Paleolithic . ( 10 ) . Mesolithic . ( 11 ) . American Universities Field staff .