افغانستان ( مجموعه مقالات ) ( فارسى ) — الصفحة ١٥٤
روابط پراچى با پشه‌اى
افزود ؛ اگر با واژگان هردو زبان آشنايى كاملترى داشتيم بىشك به شمار آنها باز هم مىتوانستيم بيفزاييم . در برخى از موارد وامگيرى در تاريخ متقدمى صورت گرفته است . بدين ترتيب ، نيجرائو
yara ( - ba ? lo ? )
« داماد » بسا كه از لحاظ آواشناختى با
war -
« برگزيدن » ايرانى مربوط باشد . ولى تحوّل معنايى اين ريشه در ايرانى به اين سمت نيست ( مثلا - اورمورى
ywar
« سوگند » ) ، حال آنكه سنسكريت
vara -
« خواستگار » دقيقا منظور ما را برآورده مىكند . تاكنون واژه‌اى مطابق با اين در پشه‌اى ديده نشده است . ولى بسا كه در آن زبان وجود داشته و پيش از تغيير
w - › y -
به پراچى وارد شده باشد . پراچى
yun -
« يافتن » نيز احتمالا مشتق از اوستايى نيست بلكه از هندو آريايى
vinda -
( پشه‌اى
w ? ? ? nd
و جز آن ) است .
پشه‌اى
w ? ? ? dary - , windar -
« در جستجوى چيزى بودن ، يافتن » كه پراچى
yudar
« در جستجوى چيزى بودن » برگرفته از آن است شكل توسّع يافتهء اين ريشه است . از چند واژه چنين برمىآيد كه پراچى با ديگر زبانهاى دردى / كافرى از قديم تماس داشته است ( مورگنستيرنه ، قسمت 11 ) . - بويژه
pa ? s ? p
( بنونيست ) « كنار ، پهلو » كه قاعدتا بايد وامگيرى از زبانى دردى با
s ? p - ‹ s ? v -
باشد - كه در مورد پراچى صادق نيست - و نهايتا به سنسكريت -
pa ? rs ? va
باز گردد . دربارهء تأثير پاشائى بر تحول « دمشيهاى » پراچى - سطور پيشين .
همهء تطابقهاى صرفى ميان پراچى و پشه‌اى ( مورگنستيرنه ، قسمت 13 ) لزوما به مقوله‌اى واحد تعلق ندارد ؛ مثلا پراچى
a ? n
« من » ؛ - پهلوى تورفان
an
سمنانى
a ?
، گو اينكه موقعيت آن را احتمالا پشه‌اى
a ?
تقويت