اشارات ايمانيه ( فارسى ) — الصفحة ١٨٩
[ منظور از شريعت و طريقت چيست ؟ ]
و صراط جسمانى مرصاد است كه جهنّم باشد ، كه : إِنَّ رَبَّكَ لَبِالْمِرْصادِ . « 1 » و صراط به الجميع معانى آن ادقّ از شعر است ؛ پس اگر كسى معادل يك موى تخلّف از شريعت نمايد هوى إلى جهنّم ، و بئس المصير .
اى فقير ! اين اذكار و اوراد و مراقبات و توجّهات و طرق سلوك و معانى كه علما عارفين و اساتيد راسخين و اولياء كاملين بيان فرمودهاند ، همه اينها از جهت تكميل توحيد و وصول به مقام ذكر و شهود است ؛ وَ لَذِكْرُ اللَّهِ أَكْبَرُ . « 2 »
اى فقير ! اوّل سلوك تصحيح خيال است كه آن را « قلب سليم » مىنامند ؛ يعنى : به غير حق مهما أمكن توجّه ننمايد ، و از حجب ظلمانيّه و خطوات موهومه قلب را فارغ نمايد تا قابل فكر و ذكر و وصول به مقام فيض و محبّت و عشق و معنى و علم مكاشفه و لدنى گردد ، و اين را « محسن » مىنامند ، كه خدا فرموده : وَ كَذلِكَ نَجْزِي الْمُحْسِنِينَ . « 3 »
اى فقير ! اگر سعادت و قرب و رضا را طالب هستى از كثرت موهومه پرهيز كن تا آن كه به مقام معرفت توحيد برسى .
اى فقير ! بالاتر از مقام رضا براى سالك مقامى نيست ؛ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمْ وَ رَضُوا عَنْهُ ذلِكَ الْفَوْزُ الْعَظِيمُ . « 4 »
اى فقير ! سالك چون رسته شود واله و حيران و محو ملاحظه عظمت الهى مىشود ، حتّى تضمحلّ مشيّته في مشيّة اللّه ، فلا يشاء إلّا أن يشاء اللّه ، و يصير عبدا يتّصف بمقام العبوديّة . و هذا مقام الفناء حتّى يغنى عن فنائه ، فلا يلتفت إلى شيء سواه . و هذا مقام الصدّيقين و الأولياء المقرّبين و العلماء الصّالحين البارعين المطيعين للّه و لرسوله و الأئمّة الغرّ الميامين .
و اينها همه معانى « لا إله إلّا اللّه » است كه مشتمل بر تمام مراتب توحيد است ، كه
( 1 ) . سوره مباركه فجر : 14 . ( 2 ) . سوره مباركه عنكبوت : 45 . ( 3 ) . سوره مباركه انعام : 84 . ( 4 ) . سوره مباركه مائده : 119 .